بریچ بودن جنین چیست؟ بررسی علت، علائم و درمان آن

بریچ بودن جنین یعنی به‌جای اینکه سر جنین به سمت پایین رحم و کانال زایمان قرار گرفته باشد، باسن یا پاهای او در قسمت پایین رحم قرار گرفته باشند. این وضعیت در ماه‌های ابتدایی و میانی بارداری شایع است و در بیشتر موارد، جنین تا هفته‌های پایانی بارداری به‌طور طبیعی می‌چرخد و در وضعیت سفالیک یا سرپایین قرار می‌گیرد. در پایان بارداری، حدود ۳ تا ۴ درصد جنین‌ها همچنان در وضعیت بریچ باقی می‌مانند.

اگر جنین در حدود هفته ۳۶ بارداری همچنان بریچ باشد، پزشک وضعیت او و شرایط بارداری را بررسی می‌کند و ممکن است روش چرخاندن جنین از روی شکم، یعنی چرخش خارجی جنین (ECV)، یا گزینه‌های مناسب برای زایمان را پیشنهاد دهد. در ادامه این مطلب از مجله سلامت گهواره، درباره علت بریچ بودن جنین، انواع پرزانتاسیون بریچ، زمان چرخیدن جنین، تفاوت وضعیت بریچ و سفالیک، روش تشخیص و گزینه‌های زایمان توضیح می‌دهیم.

پادکست خلاصه مقاله بریچ بودن جنین دختر و پسر:

با نصب اپلیکیشن گهواره، در جریان تغییرات هفته به هفته بارداری خود قرار می‌گیرید. این برنامه، اطلاعات تخصصی درباره رشد جنین، سلامت مادر و تغذیه ارائه می‌دهد و تمامی آزمایشات و معاینات بارداری را یادآوری می‌کند و هر روز یک پیام مشاوره‌ای متناسب با سن بارداری خود دریافت خواهید کرد.

انواع وضعیت بریچ جنین

بریچ بودن جنین به یک وضعیت واحد محدود نمی‌شود و بر اساس نحوه قرار گرفتن پاها و زانوهای جنین، انواع مختلفی دارد. سه نوع اصلی آن شامل بریچ فرانک، بریچ کامل و بریچ پا یا فوتلینگ است. تفاوت این حالت‌ها بیشتر به وضعیت لگن، زانوها و پاهای جنین نسبت به قسمت پایین رحم مربوط می‌شود.

بریچ فرانک (Frank Breech)

در بریچ فرانک، باسن جنین در قسمت پایین رحم قرار دارد و هر دو پا از ناحیه لگن به سمت بالا کشیده شده‌اند؛ به‌ طوری‌ که ران‌ها روی شکم قرار می‌گیرند و پاها در نزدیکی سر جنین هستند. این نوع، شایع‌ترین نوع وضعیت بریچ محسوب می‌شود.

بریچ کامل (Complete Breech)

در بریچ کامل، باسن جنین در قسمت پایین رحم قرار دارد، اما برخلاف بریچ فرانک، هر دو زانو خم هستند و پاها در نزدیکی باسن قرار می‌گیرند. در این حالت، ران‌ها نیز به سمت شکم جنین قرار گرفته‌اند.

بریچ پا یا فوتلینگ (Footling Breech)

در بریچ فوتلینگ، یک یا هر دو پای جنین پایین‌تر از باسن قرار می‌گیرند و ممکن است پاها به سمت کانال زایمان باشند. این وضعیت با انواع دیگر بریچ تفاوت دارد، زیرا در آن پا به‌جای باسن، قسمت پایین‌تری از جنین است که به سمت خروجی رحم قرار گرفته است.

نکته: نوع بریچ را می‌توان با سونوگرافی مشخص کرد. باقی ماندن جنین در وضعیت بریچ در اوایل و میانه بارداری معمول است و بیشتر جنین‌ها تا حدود هفته ۳۶ تا ۳۷ به وضعیت سرپایین یا سفالیک می‌چرخند. در صورت باقی ماندن وضعیت بریچ در هفته‌های پایانی، پزشک بر اساس وضعیت جنین و شرایط مادر درباره گزینه‌های پیش رو تصمیم‌گیری می‌کند.

با اپلیکیشن گهواره، هفته به هفته بارداریت رو دنبال کن.

نصب اپلیکیشن گهواره

تفاوت وضعیت بریچ و سفالیک جنین چیست؟

در ابتدای بارداری، با توجه به کوچک بودن نسبت جنین به فضای رحم، جنین در داخل کیسه آمنیوتیک به حالت شناور و در حال حرکت قرار دارد و می‌تواند به‌ راحتی از یک وضعیت به وضعیت دیگر تغییر حالت دهد. با پیشرفت بارداری و رشد جنین، فضای داخل رحم محدودتر شده و تغییر وضعیت نیز دشوارتر می‌شود و جنین معمولا در یکی از وضعیت‌های مشخص قرار می‌گیرد. در بیشتر بارداری‌ها، سر جنین به سمت دهانه رحم و واژن و پاها رو به بالا و نزدیک دیافراگم مادر قرار می‌گیرند. به این وضعیت در پزشکی، وضعیت سفالیک یا ورتکس (Vertex) گفته می‌شود؛ زیرا در این حالت، سر جنین در پایین‌ترین قسمت رحم قرار گرفته و در صورت زایمان واژینال، سر معمولا اولین قسمت جنین است که از کانال زایمان عبور می‌کند.

وضعیت سفالیک معمولا مناسب‌ترین وضعیت جنین برای زایمان واژینال محسوب می‌شود. در مقابل، وضعیت بریچ (Breech) زمانی اتفاق می‌افتد که سر جنین در قسمت بالای رحم و باسن یا پاهای او در قسمت پایین رحم، نزدیک دهانه رحم قرار گرفته باشند. در این حالت، اگر جنین تا زمان زایمان همچنان بریچ باقی بماند، قسمت پایین‌ تنه جنین ممکن است ابتدا وارد کانال زایمان شود. البته همه جنین‌های بریچ الزاما پا را در پایین قرار نمی‌دهند و نوع بریچ می‌تواند بر اساس وضعیت باسن، زانوها و پاهای جنین متفاوت باشد. برای آشنایی بیشتر با اندازه‌گیری‌های انجام‌شده در سونوگرافی جنین قبل از زایمان، می‌توانید مقاله ac در سونوگرافی جنین چیست را نیز از مجله سلامت گهواره مطالعه کنید.

شیوع وضعیت بریچ

در اوایل بارداری، احتمال قرارگیری جنین در وضعیت بریچ به‌دلیل متحرک بودن او و فضای نسبتاً زیاد داخل رحم بیشتر است و بریچ بودن جنین در این زمان، معمولاً یافته مهمی محسوب نمی‌شود. با افزایش سن بارداری و رشد جنین، احتمال باقی ماندن در این وضعیت کاهش پیدا می‌کند. در حدود هفته ۲۸ بارداری، حدود ۲۰ تا ۲۵ درصد از جنین‌ها در وضعیت بریچ قرار دارند. این میزان در هفته ۳۲ به حدود ۷ تا ۱۶ درصد کاهش می‌یابد و در زمان زایمان، تنها حدود ۳ تا ۴ درصد از جنین‌ها همچنان در وضعیت بریچ باقی می‌مانند.

بریچ بودن جنین تا چه هفته‌ای طبیعی است؟

بریچ بودن جنین در ماه‌های ابتدایی و میانی بارداری معمولا طبیعی است، زیرا جنین هنوز فضای کافی برای حرکت و تغییر وضعیت دارد. با نزدیک شدن به هفته‌های پایانی، بیشتر جنین‌ها به‌طور طبیعی می‌چرخند و در وضعیت سفالیک یا سرپایین قرار می‌گیرند. به همین دلیل، بریچ بودن جنین تا حدود هفته ۳۶ بارداری معمولاً نگران‌کننده نیست و از حدود این زمان، وضعیت جنین اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

اگر جنین در هفته ۳۶ یا ۳۷ همچنان بریچ باشد، پزشک معمولاً وضعیت او را با معاینه و در صورت نیاز سونوگرافی بررسی می‌کند و درباره گزینه‌هایی مانند چرخش خارجی جنین (ECV) و روش مناسب زایمان با مادر صحبت می‌کند.

در واقع، بهتر است به‌جای اینکه یک هفته مشخص را مرز طبیعی و غیرطبیعی در نظر بگیریم، بگوییم بریچ بودن در اوایل بارداری طبیعی و شایع است و از حدود هفته ۳۶ به بعد نیاز به ارزیابی دقیق‌تر دارد.

جنین معمولا در چه هفته‌ای می‌چرخد و سر پایین قرار می‌گیرد؟

جنین می‌تواند در طول بارداری چندین بار وضعیت خود را تغییر دهد، اما بیشتر جنین‌ها در هفته‌های پایانی بارداری به‌تدریج در وضعیت سرپایین یا سفالیک قرار می‌گیرند. معمولاً تا حدود هفته ۳۶ بارداری، بیشتر جنین‌ها برای زایمان در وضعیت سفالیک قرار گرفته‌اند.

بنابراین اگر در سونوگرافی هفته‌های ۱۸، ۲۰ یا حتی ۲۸ مشخص شود که جنین بریچ است، معمولاً جای نگرانی نیست؛ زیرا هنوز فرصت زیادی برای چرخیدن جنین وجود دارد. حتی در هفته‌های بالاتر نیز برخی جنین‌ها خودبه‌خود از حالت بریچ به سفالیک می‌چرخند.

به نقل از Mayo Clinic

بیشتر جنین‌ها تا حدود هفته ۳۶ بارداری به وضعیت سفالیک یا سرپایین می‌چرخند؛ بنابراین بریچ بودن جنین در ماه‌های میانی بارداری معمولاً به معنای باقی ماندن آن در این وضعیت تا زمان زایمان نیست.

Most fetuses turn into a cephalic, or head-down, position by around 36 weeks of pregnancy; therefore, breech presentation in the middle months of pregnancy usually does not mean that the fetus will remain in this position until delivery.

علت بریچ بودن جنین چیست؟

در اکثر موارد، قرارگیری جنین در وضع بریچ کاملا اتفاقی است و علت مشخصی برای آن پیدا نمی‌شود. البته برخی عوامل مربوط به سن بارداری، شرایط رحم و جفت، میزان مایع آمنیوتیک، چندقلویی و شرایط خود جنین می‌توانند احتمال قرارگیری جنین در حالت بریچ را افزایش دهند. عوامل مرتبط با بریچ بودن جنین عبارتند از:

• زایمان زودرس یا سن پایین بارداری: بریچ بودن در هفته‌های ابتدایی و میانی بارداری شایع‌تر است، زیرا جنین هنوز فضای کافی برای حرکت و تغییر وضعیت دارد.
• بارداری چندقلویی: در بارداری دوقلویی یا چندقلویی، احتمال قرارگیری یک یا چند جنین در وضعیت بریچ بیشتر است.
• کم یا زیاد بودن مایع آمنیوتیک: تغییر غیرطبیعی حجم مایع آمنیوتیک می‌تواند بر فضای حرکتی جنین و توانایی او برای تغییر وضعیت تأثیر بگذارد.
• شکل غیرطبیعی رحم یا وجود فیبروم: مشکلات رحم مانند رحم دارای دیواره (سپتوم‌دار)، رحم دوگانه، رحم تک‌شاخ یا وجود فیبروم‌های رحمی می‌توانند با افزایش احتمال وضعیت بریچ همراه باشند.
• موقعیت قرارگیری جفت، مانند جفت سرراهی: قرار گرفتن جفت در بخش پایینی رحم می‌تواند با وضعیت بریچ ارتباط داشته باشد.
• برخی ناهنجاری‌های جنینی: شرایطی مانند وجود برخی توده‌ها یا ناهنجاری‌های ساختاری و عصبی در جنین ممکن است با وضعیت بریچ همراه باشند.
• سابقه بریچ بودن جنین در بارداری قبلی: سابقه بارداری با جنین بریچ می‌تواند احتمال تکرار این وضعیت را افزایش دهد.
• داشتن چندین بار سابقه بارداری: تعداد بالاتر بارداری‌ها نیز ممکن است با افزایش احتمال وضعیت بریچ همراه باشد.
• شل و افتاده بودن دیواره شکم مادر
• وجود تنگی در لگن مادر
• کوتاهی بند ناف
• سن بالاتر مادر
• استفاده مادر از برخی داروها
• گاهی بدون علت مشخص: در بسیاری از موارد، حتی پس از بررسی شرایط مادر و جنین، علت مشخصی برای بریچ بودن جنین پیدا نمی‌شود.

در مواردی که بریچ بودن جنین با یک بیماری یا ناهنجاری همراه نباشد، معمولا نمی‌توان یک علت مشخص برای آن تعیین کرد. همچنین بریچ بودن جنین در ماه‌های ابتدایی و میانی بارداری به‌تنهایی نشانه وجود مشکل نیست و بیشتر جنین‌ها با نزدیک شدن به هفته‌های پایانی، خودبه‌خود به وضعیت سفالیک می‌چرخند.

آیا بریچ بودن جنین علامت خاصی دارد؟

بله. در برخی مواقع، قرارگیری جنین در حالت سرپا می‌تواند باعث ایجاد حس درد و ناراحتی در ناحیه‌ی زیر دنده‌ای مادر شود. علت این درد، فشار سر جنین به‌عنوان یک جسم سفت به بافت‌های اطراف خود است. همچنین مادران، حرکات جنین بریچ را در ناحیه‌ی پایینی شکم خود احساس می‌کنند.

بریچ بودن جنین چگونه قابل تشخیص است؟

ماما یا پزشک در طول معاینات بارداری و با لمس جنین از روی شکم مادر، می‌توانند موقعیت و حالت قرارگیری جنین را تشخیص بدهند. همچنین در طی سونوگرافی و یا هر نوع تصویربرداری از جنین، نیز با مشاهده‌ی موقعیت سر و پای جنین نسبت به دهانه‌ی رحم، بریچ، سفالیک یا قرارگرفتن او در حالت افقی قابل شناسایی است.

آیا جفت قدامی باعث بریچ شدن جنین می‌شود؟

منظور از جفت قدامی، جفتی است که در دیواره‌ی جلویی یا همان قدامی رحم، لانه‌گزینی می‌کند. باید گفت این حالت قرارگیری جفت، احتمال بریچ شدن جنین را بالا نمی‌برد اما گاهی خیلی از افراد، به اشتباه جفت پایین یا سرراهی را جفت قدامی می‌نامند. باید دانست جفت قدامی با جفت سرراهی کاملاً متفاوت است. جفت سرراهی، جفتی است که قسمتی یا تمامی از آن، بر روی دهانه رحم واقع شده است. در این نوع از وضعیت لانه‌گزینی جفت، احتمال قرارگیری جنین در حالت بریچ و باقی ماندن این وضع تا هنگام زایمان افزایش پیدا می‌کند.

علائم بریچ بودن جنین چیست؟

بریچ بودن جنین همیشه علامت مشخصی ندارد و مادر نمی‌تواند تنها بر اساس نوع یا محل حرکات جنین، وضعیت قرارگیری او را با اطمینان تشخیص دهد. در صورت بریچ بودن جنین ممکن است برخی مادران تغییراتی در محل احساس حرکات یا فشار جنین تجربه کنند. این موارد می‌توانند شامل موارد زیر باشند:

• لگد زدن بیشتر در پایین شکم: در وضعیت بریچ، پاهای جنین ممکن است در قسمت پایین رحم قرار گرفته باشند و حرکات پا بیشتر در پایین شکم احساس شود.
• احساس توده سفت در بالای شکم: ممکن است سر جنین در قسمت بالایی رحم قرار گرفته باشد و مادر یک ناحیه سفت و گرد را در بالای شکم احساس کند.
• فشار بیشتر روی مثانه و لگن: قرار گرفتن باسن یا پاهای جنین در قسمت پایین رحم ممکن است احساس فشار در لگن یا مثانه را بیشتر کند.
• احساس حرکات جنین در نقاط متفاوت از قبل: با تغییر وضعیت جنین، محل احساس لگدها و سایر حرکات او نیز ممکن است تغییر کند.
• ناراحتی یا فشار زیر دنده‌ها: اگر سر جنین در قسمت بالایی رحم قرار گرفته باشد، ممکن است مادر احساس فشار یا ناراحتی بیشتری در قسمت بالای شکم یا زیر دنده‌ها داشته باشد.

نکته مهم: این نشانه‌ها قطعی نیستند و محل احساس حرکات جنین می‌تواند تحت‌تأثیر عوامل مختلفی مانند وضعیت بدن جنین و محل جفت قرار بگیرد. بنابراین، برای تشخیص دقیق بریچ بودن جنین، معاینه توسط پزشک یا ماما و در صورت نیاز سونوگرافی قابل‌اعتمادتر است.

حرکات جنین بریچ چگونه است؟

حرکات جنین در وضعیت بریچ لزوما با حرکات جنین در وضعیت سفالیک تفاوت واضحی ندارد و نمی‌توان تنها بر اساس محل یا نوع حرکات، وضعیت جنین را با اطمینان تشخیص داد. با این حال، تغییر موقعیت پاها، دست‌ها و سر جنین می‌تواند باعث شود مادر حرکات او را در بخش‌های متفاوتی از شکم احساس کند.

در حالت بریچ، اگر پاهای جنین در قسمت پایین رحم قرار گرفته باشند، ممکن است لگدها بیشتر در قسمت پایین شکم یا لگن احساس شوند. از طرف دیگر، ممکن است حرکات دست‌ها در قسمت بالاتر شکم احساس شود. اگر سر جنین در قسمت بالایی رحم قرار گرفته باشد، مادر ممکن است یک ناحیه سفت و گرد در بالای شکم احساس کند؛ اما این احساس به‌ تنهایی برای تشخیص بریچ بودن کافی نیست.

محل جفت نیز می‌تواند بر محل احساس حرکات تأثیر بگذارد. برای مثال، در جفت قدامی ممکن است برخی حرکات در قسمت جلویی شکم کمتر احساس شوند. بنابراین، تشخیص وضعیت بریچ با تکیه بر حرکات جنین قابل‌اعتماد نیست و معاینه شکم و سونوگرافی روش دقیق‌تری برای تعیین وضعیت جنین هستند. اگر حرکت جنین نسبت به الگوی معمول آن به‌ طور محسوسی کمتر شده یا تغییر کرده است، نباید این تغییر را به بریچ بودن نسبت داد و بهتر است با پزشک یا ماما تماس گرفته شود.

از کجا بفهمیم جنین بریچ است؟

از روی محل لگد زدن یا نوع حرکات جنین نمی‌توان با اطمینان تشخیص داد که جنین در وضعیت بریچ قرار دارد. ممکن است مادر در این حالت حرکات جنین را بیشتر در قسمت پایین شکم یا لگن احساس کند، اما این موضوع به‌ تنهایی معیار قابل اعتمادی برای تعیین وضعیت جنین نیست. پزشک یا ماما می‌تواند با معاینه شکم، محل سر و باسن جنین را تا حدی مشخص کند و برای تأیید وضعیت جنین از سونوگرافی کمک بگیرد.

تشخیص بریچ بودن جنین با سونوگرافی

سونوگرافی دقیق‌ترین روش برای مشخص کردن وضعیت قرارگیری جنین در رحم است. در سونوگرافی، پزشک می‌تواند محل سر، باسن و پاهای جنین را بررسی کند و مشخص کند که جنین در وضعیت سفالیک، بریچ یا وضعیت دیگری قرار دارد. همچنین در صورت بریچ بودن، نوع آن مانند بریچ فرانک، کامل یا فوتلینگ نیز قابل بررسی است.

بریچ بودن جنین در هفته‌های ابتدایی و میانی بارداری معمولا مسئله نگران‌ کننده‌ای نیست، زیرا جنین هنوز فضای کافی برای حرکت و تغییر وضعیت دارد. اگر جنین در هفته‌های پایانی همچنان بریچ باشد، پزشک وضعیت او را دقیق‌تر ارزیابی می‌کند و درباره گزینه‌های مناسب برای ادامه بارداری و زایمان تصمیم می‌گیرد.

آیا بریچ بودن برای جنین خطرناک است؟

بریچ بودن جنین در ماه‌های ابتدایی و میانی بارداری معمولا خطرناک نیست و بیشتر جنین‌ها تا هفته‌های پایانی بارداری به وضعیت سفالیک می‌چرخند. اگر جنین در اواخر بارداری همچنان بریچ باقی بماند، نوع وضعیت بریچ و شرایط مادر و جنین باید توسط پزشک بررسی شود؛ زیرا زایمان واژینال در این وضعیت می‌تواند با عوارض بیشتری همراه باشد.

اگر جنین بریچ باشد چه عوارضی ممکن است ایجاد شود؟

اگر جنین تا زمان زایمان در وضعیت بریچ باقی بماند، بسته به شرایط ممکن است احتمال برخی عوارض افزایش پیدا کند، از جمله:

• سخت‌تر شدن زایمان طبیعی
• افزایش احتمال سزارین
• گیر کردن سر جنین هنگام زایمان
• افتادگی بند ناف، به‌ویژه در برخی انواع بریچ که پا یا باسن فضای کافی برای قرار گرفتن در دهانه رحم ایجاد نمی‌کند.
• کاهش اکسیژن‌رسانی به جنین هنگام زایمان در صورت بروز مشکلاتی مانند فشرده شدن بند ناف یا طولانی شدن روند خروج جنین
• آسیب به اندام‌های جنین در زایمان واژینال بریچ در صورت بروز عوارض هنگام خروج جنین
• افزایش احتمال نیاز به اقدامات اورژانسی هنگام زایمان

بنابراین، بریچ بودن جنین به‌خودی‌خود به معنای وجود مشکل یا خطر برای جنین نیست؛ اهمیت آن بیشتر زمانی است که جنین در هفته‌های پایانی همچنان در این وضعیت باقی بماند. در این شرایط، پزشک با توجه به نوع بریچ، وضعیت جنین، شرایط مادر و امکانات مرکز درمانی، درباره چرخش خارجی جنین و روش مناسب زایمان تصمیم‌گیری می‌کند.

درمان بریچ جنین چگونه است؟

بین هفته‌های 28 تا 34 جنین در رحم، به حالت سفالیک می‌چرخد. بعد از این زمان، امکان چرخیدن کم می‌شود. چرخش جنین از وضعیت بریچ به سفالیک، با هدف انجام زایمان طبیعی انجام می‌شود. برای این منظور، چند راهکار وجود دارد که عبارتند از:

دارو برای بریچ جنین

استفاده از داروه برای رفع بریچ نیازی نیست با این حال ممکن است برای چرخاندن جنین به بعضی داروها نیاز باشد از جمله:

• توکولیتیک‌ها که با کاهش فعالیت رحم و تاخیر زایمان، زمان کافی برای آماده‌سازی جنین و رحم را فراهم می‌کنند.
• استروژن که رشد جنین را تحریکن می‌کند. 
• کورتیکوستروئیدها که به تسهیل بریچ جنین و رفع تنگی رحم کمک می‌کند.

چرخاندن جنین بریچ با روش ECV

در این روش پزشک ماهر با حرکات دست جنین را به آرامی و در رحم چرخانده و وضعیت او را تغییر می‌دهد. در انجام این فرایند، حین فشار روی شکم مادر، از طریق سونوگرافی وضعیت لحظه‌ای رصد می‌شود. چرخاندن خود به چند طریق انجام می‌گیرد و نیازمند مهارت پزشک و امکانات پایش سلامت جنین و اقدامات اورژانسی است.

سزارین جنین بریچ

گاهی چرخاندن جنین ممکن نیست به این منظور برای جلوگیری از بروز مشکل حین زایمان، سزارین انجام می‌شود‌

درمان خانگی بریچ جنین

انجام حرکات ورزشی مخصوص به عنوان بخشی از روشهای خانگی درمان بریچ انجام می‌شود. این ورزش‌ها طیف وسیعی دارند و از حرکات ساده‌ای چون وضعیت چهاردست و پا تا تمرین‌هایی که نیاز به حمایت فرد دیگری از مادر دارد، متغیر است. نحوه‌ی انجام این ورزش‌ها در کلاس‌های آمادگی زایمان، آموزش داده می‌شود. با انجام این حرکات، فضای بیشتری برای حرکت جنین در رحم فراهم می‌گردد و به مرور، امکان تغییر وضعیت جنین ایجاد می‌شود. تاثیر این تمرین‌ها در افراد مختلف، متفاوت است و نوع تمرین‌ها با توجه به شرایط مادر، طراحی می‌گردد. باید توجه داشت در هنگام انجام هر نوع تمرین ورزشی در زمان بارداری، در صورت بروز علائمی چون درد، خستگی، لکه‌بینی و حس نشت مایع، می‌بایست تمرین را متوقف نمود.

وضعیت بریچ جنین و نوع زایمان

قرارگیری جنین در حالت بریچ در زمان زایمان، به عنوان یک وضعیت غیرطبیعی به حساب می‌آید. در شرایط طبیعی، جنین در رحم به صورت وارونه قرار دارد و هنگام زایمان، ابتدا سر که بزرگترین عضو بدن است، از رحم خارج می‌شود اما انجام زایمان طبیعی، وقتی جنین بریچ است، خطر بیشتری دارد و احتمال آسیب به جنین مانند آسیب به اعصاب گردنی یا فشار به بندناف که می‌تواند باعث قطع جریان خون و رسیدن اکسیژن به جنین شود، افزایش پیدا می‌کند. به همین خاطر، ترجیح پزشکان بر این است که جنین‌هایی که تا زمان زایمان، به حالت بریچ باقی مانده‌اند را به کمک روش سزارین به دنیا بیاورند.

بریچ بودن جنین و تعیین جنسیت

تعیین جنسیت جنین در سونوگرافی به عوامل زیر بستگی دارد:

• مهارت و تبحر پزشک سونوگرافیست
• کیفیت مناسب دستگاه سونوگرافی
• رسیدن جنین به سن مناسب جهت رشد اندامها (حداقل بعد از 14 هفتگی)
• قابل مشاهده بودن عضو تناسلی جنین (بسته نبودن پاها)

با در نظر گرفتن این عوامل، حتی در حالت سفالیک نیز ممکن است شرایط مشاهده عضو تناسلی جنین، به علت بسته بودن پاها، وجود نداشته باشد. البته باید دانست عموما جهت تشخیص جنسیت جنین، سونوگرافی در هفته‌های بین 18 تا 22 انجام می‌شود و در این زمان، چون جنین تحرک بیشتری دارد، امکان تغییر وضعیت او و شناسایی جنسیت، بیشتر از هفته‌های انتهای بارداری فراهم است.

تشخیص جنسیت جنین بریچ با جفت قدامی چند درصد صحیح است؟

یکی از سوالات متداول مادران باردار این است که آیا بریچ بودن جنین ربطی به جنسیت داره؟ پاسخ ساده است، خیر. وضعیت قرارگیری جینن نه ربطی به جنسیت دارد و نه تاثیری در تعیین جنسیت می‌گذارد. اعتبار تشخیص جنسیت در موقعیت بریچ همچنان مثل حالت سفالیک بین ۹۵ تا ۹۸ درصد است.

نکات پایانی 

بریچ بودن جنین در ماه‌های ابتدایی و میانی بارداری معمولاً طبیعی است و در بیشتر موارد، جنین تا هفته‌های پایانی بارداری خودبه‌خود به وضعیت سفالیک می‌چرخد. اگر جنین در اواخر بارداری همچنان بریچ باشد، به این معنا نیست که حتماً مشکلی برای جنین وجود دارد؛ اما لازم است وضعیت او توسط پزشک بررسی شود تا مناسب‌ترین روش برای ادامه بارداری و زایمان مشخص شود. بنابراین، بهتر است مادر برای تشخیص وضعیت جنین به محل احساس حرکات یا شکل شکم خود تکیه نکند و ارزیابی پزشکی و سونوگرافی را معیار قرار دهد.

منبع :

Mayo Clinic