رفتار با کودک در شرایط مختلف +35 نکته روانشناسی رفتار اصولی

انتشار: مرداد ۱۴۰۳ | بروزرسانی: مرداد ۱۴۰۳
رفتار با کودک

‌‌‌‌‌‌‌

محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.

تربیت کودکان دنیای پیچیده و پر از فراز و نشیب است. کودک در سنین مختلف می‌تواند با مشکلات و مسائل مختلفی درگیر شود. که تاثیر مستقیمی روی رفتارها و واکنش‌های او می‌گذارند. به عنوان یک والد آگاه شما باید بدانید در هر شرایط چطور با کودک خود رفتار کنید. در هر شرایط شما باید ابتدا ریشه رفتارهای کودک را پیدا و سپس رفتار مناسب را اتخاذ کنید. مسلم است که رفتار با کودک پرخاشگر با رفتار با کودک وسواسی و ترسو متفاوت است. در ادامه ریشه رفتارهای کودک در شرایط مختلف را بررسی کرده و راهکارهایی برای رفتار مناسب با او ارائه می‌دهیم.

با نصب اپلیکیشن گهواره، قد و وزن کودک خود را روی نمودار بررسی کنید و از رشد مناسبش اطمینان یابید. روزانه متناسب با سن کودکتان ، پیام‌های مشاوره‌ تخصصی دریافت کنید و با توصیه‌های تغذیه‌ای و دستور پخت‌های مناسب، تغذیه سالم‌تری برای او فراهم کنید. همچنین، با بازی‌های مناسب و آزمون‌های دوره‌ای به تقویت هوش و مهارت‌های فرزندتان کمک کنید.

اهمیت رفتار والدین با کودک

اهمیت رفتار صحیح با کودک بر کسی پوشیده نیست. والدین به عنوان اولین الگوهای کودک شناخته می‌شوند و رفتار آنها با کودک تاثیر عمیقی در شخصیت او در آینده دارد. کودک بسیاری از اساس‌های رفتاری خود را از والدین یاد می‌گیرد.

رفتار با کودک

اگر ما ندانیم چگونه با یک کودک پرخاشگر یا یک کودک ترسو یا یک کودک کم حرف رفتار کنیم ممکن است این مشکلات در شخصیت کودک نهادینه شوند و تا سال‌ها و حتی در بزرگسالی با آنها دست و پنجه نرم کنند.

رفتار درست ما نه تنها مشکل کودک را برطرف می‌کند بلکه به رشد فردی اجتماعی و عاطفی کودک نیز کمک می‌کند. به جز جنبه آموزشی، احساس عشق، محبت، احترام و امنیت توسط رفتار درست با کودک در شرایط مختلف به او منتقل می‌شوند. برای آنکه فرزندی سالم از نظر روانی و رفتاری داشته باشیم باید اصول رفتار با کودک را به خوبی دانسته و به کار بگیریم.

چگونگی رفتار با کودک

در ادامه قصد داریم در مورد بهترین رفتار با کودک در شرایط مختلف توضیح دهیم. در هر مورد اساس کار یکسان است یعنی ابتدا ریشه مشکل و واکنشهای کودک را تشخیص داده و سپس رفتار مناسب را برای آن اتخاذ کنیم.

رفتار با کودک پرخاشگر

پرخاشگری یکی از مشکلات بسیار شایع در سنین مختلف کودکی است. کودک نافرمان و پرخاشگر مشکلات بسیار زیادی برای خود و والدین ایجاد می‌کند از این رو ما باید بدانیم چطور با آنها رفتار کنیم. 

قرار گرفتن در معرض رسانه‌های خشونت آمیز، رفتارهای پرخاشگرانه والدین، ناامیدی، اختلالات رشد عصبی، محیط استرس زا، رقابت خواهر و برادر  در خانواده از دلایلی هستند که می‌توانند منجر به چنین رفتارهایی در کودکان شوند.

محیط نیز در این امر نقش دارد. تروما، ناکارآمدی خانواده و برخی سبک‌های فرزندپروری (مانند تنبیه‌های شدید و متناقض) نیز این احتمال را افزایش می‌دهد که کودک خشم و پرخاشگری نشان دهد که در زندگی روزمره او اختلال ایجاد می‌کند.

چگونه با کودک پرخاشگر رفتار کنیم؟ در رفتار با کودک عصبی و پرخاشگر نکات زیر را در نظر داشته باشید:

  • تلاش کنید بین دلایل احتمالی بالا، محرک‌های کودک خود را شناسایی کرده و آنها را برطرف کنید.
  • رفتار آرام کودک را تشویق کنید.
  • رسانه‌های خشونت آمیز در خانه را ممنوع کنید.
  • علایق فرزندتان را بهتر بشناسید و روی آنها تمرکز کنید.
  • از انجام بازیهای خشن و تهاجمی پرهیز کنید.
  • از مذاکره و مشاجره با کودک بپرهیزید و آرامش خود را حفظ کنید.
  • مهارت‌های مدیریت خشم را در کودک پرورش دهید.
  • خشم خود را مدیریت کنید.
  • برای رفتارهای خشن او جایگزین ارائه کنید. 
  • به کودکتان یاد دهید از کلمات برای بیان احساسات خود استفاده کند.

* در مورد رفتار کودک پرخاشگر در این مقاله بیشتر بخوانید.

رفتار با کودک بیش فعال

رفتار بزرگترها با کودک بیش فعال اهمیت بسیار زیادی دارد زیرا بیش فعالی نوعی اختلال است و کودک تا حدودی کنترلی بر رفتار خود ندارد. بیش فعالی یک وضعیت پزشکی است که در آن  فرد مبتلا تفاوتهایی در رشد و فعالیت مغزی خود دارد که بر توجه، توانایی نشستن و کنترل رفتارهایش تأثیر منفی می‌گذارد.

علت اصلی ADHD در کودکان  در اکثر موارد وراثتی است. همچنین در بچه های زودرس، کودکانی که در معرض سموم محیطی قرار میگیرند یا مادرانشان در دوران بارداری از مواد مخدر استفاده کردند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به آن هستند. از نشانه‌های کودک بیش فعال می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

رفتار با کودک بیش فعال 

  • حواس پرتی 
  • بدون فکر عمل کردن
  • درگیر شدن در فعالیت هایی با صدای بلند یا مخل کننده
  • بی قراری دائمی
  • بیش از حد صحبت کردن
  • مشکل در بازی بی سر و صدا
  • مشکل در انتظار 

چگونه با کودک بیش فعال رفتار کنیم؟ چه فرزند مبتلا به ADHD شما کوچک باشد و چه نوجوان، می‌توانید با انجام دو کار کلیدی به آنها نشان دهید که قاطع اما منصف (و سرگرم کننده) هستید. رفتار خوب را با تمجید یا پاداش بلافاصله تشویق کنید و عواقب رفتار بد را واضح، قابل درک و منسجم بیان کنید.

به یاد داشته باشید که کودک شما نمی‌تواند برای ADHD کار زیادی کند، بنابراین سعی کنید به خاطر آن از او عصبانی یا ناامید نشوید.

  • دستورالعمل‌های ساده به او بدهید و کارهای پیچیده را بخش بندی کنید.
  • مرزهای واضحی برای کارهایش تعیین کنید. 
  • کارهای درست را تحسین کنید. 
  • محرک‌های رفتارهای بی فکر او را مدیریت کنید.
  • از نشان دادن عصبانیت نسبت به رفتارهای کودک خودداری کنید و آرامش خود را در تمام مدت حفظ کنید.

یکی از مهمترین نکات رفتار با کودک شیطون یا بیش فعال این است که شما باید بیشتر آرامش خود را حفظ کنید. اگرچه رفتارهای کودک بیش فعال تنها در ۹ درصد موارد به طور کامل از بین می‌رود با این حال سایرین نیز با گذر زمان تغییراتی در رفتار خود می‌دهند و به مرور بهتر عمل می‌کنند. بنابراین ضروری است که  آرامش خود را حفظ کنید و کودک خود را با صبوری تمام بزرگ کنید.

* در مورد رفتار کودک بیش فعال در این مقاله بیشتر بخوانید

رفتار با کودک لجباز

لجبازی یک سوءرفتار بسیار شایع به ویژه در سنین پیش از دبستان است. به طور ویژه ممکن است در مورد رفتار با کودک سه ساله یا رفتار با کودک 5 ساله به این مشکل بر بخورید. ریشه لجبازی کودک چیست؟ مانند هر سو رفتاری لجبازی نیز دلایل مختلفی دارد اما مهمترینشان به شرح زیراند: 

  • انتظار والدین که بیش از حد توانایی کودک است.
  • نیاز کودک به استقلال 
  • توجه طلبی
  • تقلید از والدین و اطرافیان

رفتار با کودک بهانه‌گیر و لجباز اهمیت بسیار زیادی دارد زیرا این کودکان بسیار مستعد انجام رفتارهای پرخطر هستند.

با کودکان لجباز چگونه رفتار کنیم؟ در رفتار با کودک لجباز و حرف گوش نکن نکات زیر را به خاطر داشته باشید:

رفتار با کودک لجباز

  • با کودک بحث نکنید. کودکان لجباز همیشه آماده رویارویی با مشاجره هستند.
  • با محبت کلامی بیشتر، یک پیود عاطفی قوی برقرار کنید. دوست کودک باشید تا از شما حرف شنوی بیشتری داشته باشد.
  • آرامش خانه را حفظ کنید.
  • مهارت‌های مذاکره خود را تقویت کنید.
  • رفتار مثبت را تشویق کنید.
  • در زمان محول کردن وظایف به کودک گزینه‌های مختلفی در اختیارش قرار دهید که از بینشان انتخاب کند.

رفتار با کودک بی‌ادب

بی ادبی تنها مختص کودکان نیست و یکی از آن مشکلات رایجی است که می‌تواند تا بزرگسالی ادامه پیدا کند. اولین گام در رفتار با کودک بی تربیت ریشه یابی علت است.

رفتار بی‌احترامی در کودکان معمولاً به این دلیل رخ می‌دهد که آنها هنوز یاد نگرفته‌اند که چگونه مشکلات را حل کنند یا ناامیدی را به روش‌های بالغ و سالم ابراز کنند. در بیشتر موارد، این رفتار بی ادبانه موقتی است. 

کودکان برای یادگیری راه‌های مناسب اجتماعی برای مدیریت خشم، مقابله با ناامیدی و برقراری ارتباط موثر به کمک نیاز دارند. همچنین بی‌ادبی یکی از رفتارهایی است که کودک برای جلب توجه و درخواست زمان بیشتر با والدین خود انجام می‌دهد. سایر دلایل بی ادبی در کودک عبارتند از:

  • فردگرایی و عدم محدودیت 
  • خودشیفتگی یا برعکس آن عزت نفس پایین
  • تقلید از والدین و جو خانوادگی بد
  • رسانه ها

خوشبختانه راه‌های زیادی برای رفتار با کودک بد زبان وجود دارد که به کمک آنها شما می‌توانید به عنوان والدین با این مرحله از رشد فرزندتان مقابله کنید.

چگونه کودک خود را با ادب تربیت کنیم؟ در رفتار با کودک بد دهان نکات زیر را در نظر داشته باشید:

  • رفتار فرزندتان را شخصی نکنید.
  • الگوی رفتار محترمانه برای فرزندتان باشید.
  • به فرزندتان "اجازه" بی احترامی ندهید.
  • کارهای خوبی را که انجام می‌دهند به فرزندتان یادآوری کنید.
  • سعی نکنید فرزندتان را مجبور کنید به شما احترام بگذارد. 
  • گوش دادن فعال را تمرین کنید.
  • سعی کنید علت اصلی این رفتار را درک کنید. روشن کنید که رفتار آنها قابل قبول نیست و عواقب آن را برای فرزندتان توضیح دهید.
  • ثابت قدم باشید و پیگیری کنید.
  • در رفتار با کودک حاضر جواب صبور باشید و از جنگ قدرت اجتناب کنید. 
  • احساسات را شناسایی کنید. از طریق شناسایی احساسات و انتخاب دقیق کلمات در هنگام ناامیدی یا درخواست به کودک خود کمک کنید تا خود را ابراز کند.

رفتار با کودک ترسو

ترس برای بقا لازم است. به دلیل عدم آشنایی با محیط ترس در کودکان بیشتر است و ما باید به آنها آموزش دهیم ترس خود را مدیریت کنند. ترس در کودکان می‌تواند منجر به رشته واکنش‌هایی شود که در زندگی خودش و دیگر اختلال ایجاد کند. ترس در کودک می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد که از جمله آنها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • رفتار خشن والدین و اطرافیان
  • رسانه‌های ترسناک و بزرگسالانه
  • مشکلات در خانوادگی مانند طلاق
  • خواهر یا برادر بزرگتری که کودک را اذیت می‌کند
  • ترس از ناشناخته‌های محیطی

کودک ترسو دچار مشکلات زیادی می‌شود، وابستگی در او افزایش می‌یابد، رشد عاطفی در او مختل می‌شود، کسفیت خوابش کاهش پیدا می‌کند، مورد تمسخر همسالان قرار می‌گیرد و ...

چگونه با کودک ترسو رفتار کنیم؟ در رفتار با کودک ترسو باید به نکات زیر توجه داشته باشید:

رفتار با کودک ترسو

با آنها صحبت کنید و یاد بگیرید که احساساتشان را تأیید کنید. به آن‌ها اجازه دهید از زمانی که بسیار کوچک هستند، انتخاب‌های خود را انجام دهند و اجازه دهید همچنان عواقب انتخاب‌هایشان، خوب و بد را تجربه کنند. 

احساسات فرزندتان را مسخره نکنید یا نادیده نگیرید، یا ناامید و عصبانی نشوید. اولین قدم برای کمک به فرزندتان برای غلبه بر ترس غیرمنطقی این است که احساسات او را واقعی بپذیرید و با حساسیت به آنها پاسخ دهید. از آنها بخواهید در مورد ترس‌های خود و اینکه دقیقاً چه چیزی آنها را می‌ترساند به شما بگویند. 

همچنین سعی کنید ریشه ترس کودکان خود را پیدا و تا جایی که به شما مربوط هست آنها را برطرف کنید.

رفتار با کودک زورگو

زورگویی در سنین مختلف درجات مختلفی دارد. میزان اندک زورگویی می‌تواند برای کودکان طبیعی باشد که با گذر زمان برطرف می‌شود. اما گاهی در بعضی کودکان شدیدتر است و به یک عادت رفتاری تبدیل می‌شود. از دلایل زورگویی در کودکان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • خودشان مورد آزار و اذیت قرار می‌گیرند
  • عزت نفس پایین
  • اضطراب
  • اختلال در نشان دادن احساسات
  • محیط بد و خشن در خانواده
  • داشتن ظاهر متفاوت
  • عدم دربافت همدلی از والدین
  • جلب توجه

چگونه با کودک قلدر رفتار کنیم؟ در رفتار با کودک دعوایی و زورگو نکات زیر را رعایت کنید:

  •  با صحبت کردن با فرزندتان شروع کنید. 
  •  پیامدهای واضح این رفتار را برای فرزندتان مشخص کنید.
  •  یک خط ارتباطی باز و محبت آمیز با فرزندتان حفظ کنید.
  • سعی کنید محیط خانه را آرام کنید و از رسانه‌های خشن و نامناسب در خانه جلوگیری کنید
  • رفتارهای خوب و دوستانه در کودک را تشویق کنید

رفتار با کودک حسود

حسادت یکی از مشکلات بسیار شایع در کودکان است و تا درجاتی وجود آن طبیعی است. در بیشتر موارد حسادت زمانی رخ می‌دهد که کودک خواهر یا برادر بزرگتر از خود دارد و احساس می‌کند که والدین توجه بیشتری به او دارند یا زمان بیشتری را با او می‌گذرانند. خوشبختانه حسادت در مراحل اولیه به راحتی قابل مدیریت است. به عنوان والدین رفتار شما تاثیر مهمی در حسادت کودک دارد.

باید یاد بگیرید که چگونه زمان خود را به کودکانتان به شکل مساوی اختصاص دهید و برای همه زمان و توجه بگذارید. اگر با وجود مساوات در این کار باز هم کودک شما به خواهر یا برادرش حسادت کرد لازم است با او در این زمینه صحبت کنید و برایش توضیح دهید که چرا خواهر یا برادرش به زمان بیشتری نیاز دارند. یا می‌توانید از او در انجام کارهای کودک دیگر کمک بخواهید.

وقتی کودک احساس کند در انجام کارها شریک شده و یا وظایفی به او محول شده از شدت حسادتش کاهش پیدا می‌کند.

رفتار با کودک دروغگو

یکی دیگه از مشکلات رفتاری شایع در بین کودکان به ویژه کودکان کوچکتر، دروغگویی است. البته در بیشتر موارد تخیلات کودک به عنوان دروغ گفتن در نظر گرفته می‌شود و باید سعی کنید بین این دو مورد تمیز بدهید. دروغگویی می‌تواند دلایل مختلفی در کودکان داشته باشد از این رو شناسایی ریشه دقیق اهمیت زیادی دارد. زیرا در هر مورد رفتار ما با کودک متفاوت خواهد بود. از مهمترین دلایل دروغگویی در کودکان می‌توان به مهارت زیر اشاره کرد:

رقتار با کودک دروغگو

  • دروغگویی در والدین 
  • اغراق در حقیقت
  • جلب توجه 
  • ترس از تنبیه 
  • عزت نفس پایین
  • اضطراب
  • ترس
  • مشکلات روانی
  • ترس از ناامیدی والدین
  • و...

چطور با کودک دروغگو رفتار کنیم؟

  • در مورد دروغ و راست گفتن با فرزندانتان صحبت کنید. کمک کنید از موقعیتهایی که احساس می‌کند نیاز به دروغ گفتن دارد اجتناب کند. فرزندتان را به خاطر انجام کار اشتباه بیش از حد تنبیه نکنید. الگویی برای راستگویی باشید. 
  • سعی کنید ریشه و دلیل اصلی دروغ کودک خود را پیدا کنید و به او اطمینان دهید خطرات و جدی او را تهدید نمی‌کند.
  • با فرزند خود دوست باشید و رابطه خشن و تنبیهی نداشته باشید.
  • به او نشان دهید که راستگویی راحت‌تر می‌تواند مشکلاتش را حل کند و دروغگویی تنها به مشکلاتش اضافه می‌کند.

تغییر رفتار با کودک در سایر حالات 

در بالا فقط چند مورد از اختلالات و مشکلات شایع دوران کودکی را مورد بررسی قرار دادیم اما این مقاله می‌تواند همچنان ادامه داشته باشد. در ادامه رفتار با چند مورد دیگر از مشکلات شایع را به صورت خلاصه بیان می‌کنیم.  به یاد داشته باشه که در مورد هر کدام از مشکلات ریشه یابی اولین گام است و سپس باید رفتار خود را تغییر دهید.

رفتار با کودک پرحرف

در رفتار با کودک شلوغ اول ببینید کودک چه زمانهایی بیشتر حرف میزند. صبور باشید و به کودک خود کمک کنید احساس کند شنیده می‌شود. با او ارتباط چشمی برقرار کنید. گوش دادن را سرگرم کننده کنید و خودتان نیز با او تعامل کنید.

مهارت‌های ارتباطی سالم را به آنها بیاموزید. هر روز زمان سکوت تعیین کنید و در صلح و آرامش سکوت سالم داشته باشید. کودک از صحبت کردن با شما چیزهای زیادی می‌آموزد. بنابراین به این صحبتها به چشم کلاسی براس درس هم نگاه کنید. حرف زدن زیاد بخشی از رشد کودک است و بعد از دوره‌‌ای کاهش می‌یاید. بنابراین در طول این دوران صبوری کنید.

رفتار با کودک خجالتی

در رفتار با کودک وابسته و خجالتی اینگونه عمل کنید: 

  • هرگز وقتی فرزندتان خجالت می‌کشد، او را مورد انتقاد قرار ندهید یا مسخره نکنید. حامی، همدل و فهمیده باشید. فرزندتان را تشویق کنید تا در مورد دلایل کمرویی خود صحبت کند و بگوید از چه چیزی می‌ترسند.
  • به فرزندتان در مورد مواقعی در زندگی خود بگویید که خجالتی بودید و چگونه بر آن غلبه کردید.
  • تشویق فرزندتان به خاطر تلاش‌هایش هر چقدر هم که کوچک، و بیان صریح اعتقاد خود به توانایی‌های او می‌تواند به طرز چشمگیری عزت نفس او را بالا ببرد.
  • به فرزندتان در مورد مزایای زیاد خجالتی نبودن بگویید. رفتارهای بیرونی را تشویق کنید و بیشتر در جمع باشید.
  • وقتی فرزندتان با موقعیتی ناآشنا برخورد می‌کند یا با فرد جدیدی ملاقات می‌کند، بدون در نظر گرفتن خجالتش، او را تحسین کنید اما به چیزی مجبور نکنید.

رفتار با کودک بی نظم

رفتار با کودک بی‌نظم

در رفتار با کودک شلخته موارد زیر را در نظر بگیرد:

  • در مورد تعریف «اتاق آشفته» و بی نظمی با کودک صحبت کنید.
  • واضح باشید که تا چه حد آشفتگی ایرادی ندارد و از کجا مشکل ساز است.
  • توضیح دهید که چرا بی نظمی مشکل دارد و چه نتایجی دارد.
  • از یادآورهای بصری برای یادآوری نظم استفاده کنید.
  • از شر وسایل قدیمی و بدون استفاده اتاق کودک خلاص شوید.
  • برای هر چیزی جایی مشخص کنید.
  • برای کودک یک الگو باشید.
  • تلاش‌های فرزندتان را تحسین کنید.

رفتار با کودک حواس پرت

متاسفانه امروزه به دلیل حواس پرتی‌های زیاد محیطی و رسانه‌ها فراموش کاری نه تنها در کودکان بلکه در بزرگسالان بسیار شایع شده است. در رفتار با کودک فراموشکار موارد زیر را در نظر بگیرید:

  • حواس کودک را به شکل مثبت درگیر کنید.
  • در سطح خانه یادآورهای بصری مانند نقاشی قرار دهید.
  • برای انجام کارها روتین بسازید.
  • رسانه‌های حواس پرت کننده را کم کنید.
  • با کودک بازیهایی که حافظه را درگیر می‌کنند بازی کنید
  • محیط خانه را آرامتر کنید. 
  • در مورد برنامه طول روز با کودک صحبت کنید.

* با روشهای افزایش تمرکز در کودکان بیشتر آشنا شوید.

رفتار با کودک لوس

رفتار پدر و رفتار مادر با کودک ناسازگار و لوس باید اینگونه باشد:

  • به آنها وظایفی محول کرده و پیگیری کنید. 
  • صبر کردن را به فرزندتان بیاموزید.
  • از فرزندتان در کارها کمک بخواهید.
  • شرایطی فراهم کنید که کودک برای وسایلی که می‌خواهد تلاش کند.
  • قدردانی را به کودک آموزش دهید. 
  • رفتار خوب را تحسین کنید و رفتار بد را تنبیه مناسب کنید.
  • مسئولیت پذیری را به آنها بیاموزید 
  • به جای هدیه دادن تشویق کنید
  • «نه گفتن» را یاد بگیرید. 
  • پاداش‌های مادی را محدود کنید
  • عصبانیت‌ها را مدیریت کنید.
  • مدل رفتاری مناسبی باشید.

رفتار با کودک افسرده

با فرزندتان در مورد غم و اندوه و افسردگی صحبت کنید. بچه‌ها ممکن است ندانند چرا اینقدر غمگین هستند و چرا همه چیز اینقدر سخت به نظر می‌رسد. کودک را پیش مشاور ببرید. صبور و مهربان باشید و تا می‌توانید به کودک محبت کنید. از زمان با هم بودن لذت ببرید و جمع‌های شاد خانوادگی داشته باشید. علایق کودک را بشناسید و آنها را تشویق کنید. کودک را به مهدکودک، پارک یا جمع همسالان ببرید.

توجه: به دلیل حسایت بالای موضوع در رفتلر با کودک بعد از طلاق از روانشناس کمک بگیرید.

رفتار با کودکی که زیاد گریه می کند

رفتار با کودکی که زیاد گریه می‌کند

در رفتار با کودکی که مدام یا آسان گریه میکند اینگونه برخورد کنید:

  • دلیل گریه را بیابید و با کودک صحبت کنید تا آرام شود
  • به کودک خود کمک کنید تا کلماتی برای احساسات خود پیدا کند. 
  • احساسات آنها را تأیید کرده و عصبانی نشوید.
  •  توجه کودک را از گریه دور کنید. 
  • احساسات ناراحت کننده او را نادیده نگیرید.

مهم است که فرزند شما بداند کنارش هستید. این ممکن است با در آغوش گرفتن آرامش‌بخش آنها، گفتن چیزی با لحن ملایم و اطمینان بخش یا برقراری تماس چشمی با آنها رخ دهد. در زمانهایی که خودتان ناامید یا ناراحتید برای کودک الگو باشید.

رفتار با کودک استثنایی

رفتار با کودکان استثنایی که شرایط یا ناتوانی‌های خاصی دارند متفاوت است. بسته به ناتوانایی آنها باید از شیوه‌های رفتاری خاصی استفاده کنید. استفاده از مربی و یا آموزشگر مرتبط می‌تواند در رفتار با این کودکان مانن رفتار با کودک اوتیسمی بسیار کمک کننده باشد. همچنین بهتر است آنها را به مهد یا مدارس مخصوص ببرید تا در کنار دیگر کودکان قرار بگیرند. با کمک شیوه‌های آموزش و رفتاری درست در سنین پایین بساری از عوارض مشکلات ةنها قابل کنترل است.

رفتار با کودک در دین اسلام

در دین اسلام به رفتار مناسب با کودک تاکید زیاد شده است و رفتار محبت آمیز با کودک بسیار توصیه می‌شود. پیامبر اسلام صلی الله در این زمینه فرموده اند: به کودکان محبت بورزید و به آنها ترحم کنید. وقتی به آنان وعده دادید، وفا کنید؛ زیرا آنها جز اینکه شما را روزی دهنده خود می‌بینند، تصور دیگری ندارند.

همچنین تاکید شده است که رفتار کودک متناسب با سن او باشد و گفته شده است که تربیت فرزند از قبل از تولد او شروع می‌شود. والدین وظیفه دارند ضمن محبت و دلرحمی با فرزندان خود مسائل مهم زندگی و معنوی را به آنها آموزش دهند و رفتارهای خودشان را به عنوان اصلی‌ترین الگوی کودک اصلاح کنند.

تفاوت رفتار با کودک در جمع و خانه

عجیب نیست که رفتار کودکان در محیط‌های مختلف متفاوت باشد. این تفاوت‌ها اغلب بین مدرسه و خانه آشکارتر است، به ویژه برای کودکانی که مشکلات یادگیری، اوتیسم، ADHD، اضطراب، مشکلات اجتماعی و غیره دارند.

چرا بچه‌ها در خانه متفاوت رفتار می‌کنند؟ تغییرات محیطی اصلیترین دلیل است. محیط فیزیکی کودک ممکن است او را به سرکوب یا بروز برخی احساسات سوق دهد. 

تفاوت رفتار با کودک در جمع و خانه

  • قبل از ورود به محیط عمومی به فرزندتان بگویید چه رفتاری از او انتظار دارید. برای مثال، وقتی به مغازه می‌روید، این انتظار را داشته دارید که او در کنار شما راه برود و دست‌ها و پاهای خود را حفظ کند. هنگامی که قوانین را رعایت می‌کنند، فوراً او را تحسین کنید.
  • کودک خود را آماده کنید.
  • آرام بمانید.
  • قوانین را به فرزندتان یادآوری کنید.
  • اگر فرزند شما شروع به بدرفتاری کرد، مهم است که آرام و خونسرد بمانید. توقعات خود را به شیوه‌‌ای خنثی به کودک یادآوری کنید و در صورت نیاز آماده باشید تا نتیجه را دنبال کنید. آموزش مسائل یا تنبیه باید در خانه انجام شود.
نویسنده: سهیلا مختاری
سهیلا مختاری هستم، حدود شش سال در حوزه تولید محتوای مطالب پزشکی و بارداری فعالیت دارم. از اولین سال‌های گهواره در کنار مجموعه بودم و افتخار همکاری با تیم مجرب سئو و پزشکان و متخصصان این مجموعه را داشتم. برنده جایزه نویسندگی از جشنواره جوان خوارزمی و مترجم چندین جلد کتاب روانشناسی هستم. امیدوارم نوشته‌هایم توانسته باشد پاسخگوی پرسش‌های مادران مهربان و دلسوز این سرزمین باشد.
سوالات کاربران
مامان یکتا مامان یکتا ۱ سالگی
چطوری با آرامی با کودک خود رفتار کنیم
آواتار مامان آقا امیرعلی مامان آقا امیرعلی
ای دونت نو
آواتار مامان محمد مامان محمد
نمیشود هرگز
آواتار مامان 🦄آوینا🦄 مامان 🦄آوینا🦄
تریاک بزن هیچی نفهمی
مامان ابولفضل مامان ابولفضل هفته سی‌وششم بارداری
سلام خانما میخواستم برم مشاور برای رفتار با کودک مشاور مخصوص دارن یا مشاور عادیه
آواتار مامان ❤️گل پسرام ❤️ مامان ❤️گل پسرام ❤️
ما امروز تو مهد پسرم روانشناس کودک اومده بود مطالب مفیدی رو مطرح کرد و گفت که فلان شبکه بهداشت هستم بیاید درخدمتتونم . شما هم میتونی از شبکه بهداشت بپرسی بهتون آدرس میدن
آواتار مامان آرمان مامان آرمان
یه دوره از مرضیه اسماعیل پور بخر قیمتاش اف خورده عالیه منم خریدم ولی هنوز گوش نکردم
مامان taha مامان taha ۳ سالگی
یه پیج خوب میخوام برای تربیت و آموزش و نحوه رفتار با کودک سه ساله
آواتار مامان آتیلا مامان آتیلا
elahe_aghaeiii
آواتار مامان رایان خوشتیپه مامان رایان خوشتیپه
تلگرام دارین؟
آواتار مامان Helma مامان Helma
پیج یه روانشناس هست کوثر یاوری اونم خیلی خوبه ، ولی فقط برای ۳ ساله نیست برای همه سنین
مامان نخود فرنگی مامان نخود فرنگی ۳ سالگی
وقتی کودک مادر رو میزنه درست ترین رفتار چیه؟ چه واکنشی باید بدیم؟
آواتار مامان جوجه ها🐣 مامان جوجه ها🐣
گریه کن الکی بگو دیگه دوست ندارم😂
آواتار مامان لیمو مامان لیمو
بی تفاوتی و حواسش پرت کردن
آواتار مامان پناه🐥 مامان پناه🐥
باید خشمو کنترل کرد بعد صبوری کنی بگی ما دوستیم ما نباید همدیگرو بزنیم منم حق ندارم تورو بزنم چون تو بچه ی منی و توهم منو نباید منو بزنی چون من مامانتم . اگه منو بزنی من ناراحت میشم دیگه نمیتونیم باهم بخندیم بازی کنیم …. توی اینستا چندین پیج روانشناسی قوی کودک هست که همه ی آموزش های صحیح رو میذاره این رفتارو هر وقت که تو رو زد بهش بگو و صبوری کن کم کم یاد میگیره و براش عادت میشه
مامان زلیخا وآلاء مامان زلیخا وآلاء ۵ سالگی
سلام دخترم قبلاآروم بودولی ازوقتی خواهرکوچکش به دنیااومده خیلی پرخاشگروبدرفتارشده جیغ میکشه حرف گوش نمیده لجبازی میکنه چکارکنم؟
آواتار مامان کیان جون مامان کیان جون
بیشتر محبت کن بهش الان خیلی حساس شده بیشتر به محبتت احتیاج داره
آواتار مامان ترانه مامان ترانه
با روانشناس کودک صحبت کنید بهتون میگن که چطور باهاش رفتار کنید
آواتار مامان گرشا مامان گرشا
والا سنشونم هست
مامان علی مامان علی ۵ سالگی
پسرم پرخاشگر شده و حرف شنوی نداره از کسی فحش میده
آواتار مامان مجتبی و مرتضی مامان مجتبی و مرتضی
ببین توی طول روز رفتارت باهاش چطوره یکماه روزی یکساعت باهاش بازی اول تو کن یعنی یکساعت بازی هرچی اون میگه اجازه نداری بگی عع اینطوری نه عع اینطور غلطه بعد یکماه ببین چقدر تغییر کرده وقتی ببینه بهش اهمیت میدی بهت اهمیت میده
آواتار مامان نرگس و میثاق مامان نرگس و میثاق
دخترمم دیگ دارم دیونه میشم از ی طرف حالم بده تاپیکم بخون😭
آواتار مامان مهربد مامان مهربد
اوف خدا بچه من از همه بدتر
بابای حسن درزاده بابای حسن درزاده ۱۴ ماهگی
عفصه
آواتار بابای نیهان بابای نیهان
اطنسحطوذژحژحژدژجژدی
مامان طاها مامان طاها ۶ سالگی
سلام
بچه من ۴ سالشه ولی خیلی ضعیف و لوس هست وقتی وسایلاشو دیگران میگیرن جرات نمیکنه وستیلاشو بگیره یا وقتی دیگران حرفی بهش میزنن سریع می‌ترسه و از هدفش دست میکشه و وقتی کوچکترین خطایی میکنه سریع دچار استرس میشه و گریه میکنه لطفا کمکم کنید پسرم یکم جسور بشه خیلی نگرانم
آواتار مامان امیرعلی مامان امیرعلی
بهش یادبده... با بازی خودت جای دوستش بزار توبازی یادش بده چیکارکنه....
آواتار مامان پوریا مامان پوریا
منم ازین مشکلات دارم چون تنهاست پسرم همبازی بچه سال نداشته که بخواد قوی بشه روحیش
آواتار مامان پسری مامان پسری
شاید کار خطایی کرده دعواش کردی یا داد زدی با بازی بهش یاد بده با قصه تعریف کن براش خوب میشه
بابای مریم بابای مریم ۶ سالگی
دخترم ده سالشه و خیلحاز چیزهارو بلد نیست و آگاهی نداره. یکبار شماره همراه نوشت داد به یه پسر بچه و چون ما مستقیم تحت نظرش داریم دیدیم که داره حرف میزنه با تلفن. این خیلی من و مادرشو نگران کرده. هیچ جوره کمبود نداره از هیچ لحاظ.یکسره براش کادو میگیرم بهش عشق میورزم. ولی موندم...... خیلی ناراحتیم که چی بکنیم. گوشی رو هم گرفتم ازش تنبیه هم مادرش کرد ولی باز..... 😔
آواتار بابای محمد بابای محمد
سلام تنبیه هیچ فایده ای ندارد و بدتر میشه چون فکر میکنه شما درکش نمی کنید.. جهت مشاوره درخدمتتون هستیم 0913-933-6207
مامان امیر علی مامان امیر علی ۷ سالگی
کودک من به حرف گوش نمیده و حاظر جوابه چطور میتونم رفتارشو تغییر بدم
آواتار مامان محنا-محمد طاها مامان محنا-محمد طاها
دختر منم اینطوری شده دیونم کرده
آواتار مامان یاسین 💙پناه💝 مامان یاسین 💙پناه💝
پسر منم همینطور 😢
آواتار مامان مسعود و مهرشاد مامان مسعود و مهرشاد
فک کنم خودت رو تغییر بدی زودتر به نتیجه برسی
مامان ملیسا مامان ملیسا ۷ سالگی
دخترم زودیوفته بهگریه کردن ومدرسه وخانه
آواتار مامان دغدغه های شیرین مامان دغدغه های شیرین
قشنگ بنویس جمله تو خوب 🙄🙄
مامان معلوم نیست مامان معلوم نیست ۱۰ ماهگی
سلام
دختر من ۱۸ ماهشه اصلا خواب نداره شبا دیر میخابه وتاصبح چند مرتبه بیدار میشه روزا اگه ۱ تا دو ساعت بخوابه هطفا راهکار بدین....
آواتار فرانک فرانک
به سرش روغن بادوم شیرین بمال مغزش تر بشه بهتر میخوابه
آواتار ساره ساره
خب هنوز خوابش تنظیم نشده...خیلی کوچیکه...بعد ببین سیر میشه کامل قبل خواب....
مامان امیرکیان مامان امیرکیان ۵ سالگی
پسرم از وقتی برادرش بدنیا اومده.پرخاشگر عصبی بی ادب جواب بده شده.درصورتی ک حواسم بهش هست نمیزارم کمبودی داشته باشه.ولی از اونجایی بسیار بمن وابسته بود و الان یکم دورتر شدم ازش اینجوری شده.بعضی وقتها حتی کتکشم زدم
آواتار مامان نازگل مامان نازگل
وای مث من الهی بمیرم برا بچم اون چه گناهی کرده که من دومی و اووردم و کم اعصاب شدم
شیرین شیرین قصد بارداری
سلام
پسر پنج ساله ام وقتی بگوید تلفن همراه می خواد بازی کنه اینقدر گریه می کنه که دیگه صداش در نمیاد
چیکار کنم کلافه شده ایم
آواتار مامان قندعسل مامان قندعسل
نده بهش،یا میدی تایم بذار براش مثلاً بگو نیم ساعت فقط بازی کن.
آواتار مامان قندعسل مامان قندعسل
یاد میگیره همه چیو با گریه و لجبازی میخواد در آینده اذیتت می‌کنه
آواتار مامان امیرعلی مامان امیرعلی
بچه هاهمه همینجورین دنبال گوشی تبلت برای بازی کردن چون حیاط نیست توخونه هاآپارتمانی تفلیازندونین توخونه
مامان امیر مهدی مامان امیر مهدی ۶ سالگی
سلام
پسر پنج ساله ام وقتی بگوید تلفن همراه می خواد بازی کنه اینقدر گریه می کنه که دیگه صداش در نمیاد
چیکار کنم کلافه شده ایم
آواتار مامان عروسک کوچولو مامان عروسک کوچولو
من خودم نمیدم اصلادخترم این مدلیه گریه کوتاه بیای دیگه براهمه چیزباگریه می خوادومیدونه باج میدی بگوتاصبح گریه کنی نمیدم تامام
آواتار مامان مهتا مامان مهتا
باهاش وقت بگذرونی و بازی کنی دیگه نمیگه گوشی بچه ها چون تنها هستن و همبازی ندارن میرن سمت گوشی
آواتار مامان معجزه خدا مامان معجزه خدا
باهاش صحبت کن زمانی ک لج نمی کنه آروم میشه باهاش بازی کن. براش بادکنک ۵ تا بادکنک بگیر باد کن با اون بازی کنه سرگرم شه براش منچ بگیر براش پازل بگیر بازی کنه تا گفت گوشی بگو مامان منچ بیار بازی مامان بادکنک بیا برای همدیگه پاس بدیم . وقتی هیج کاری نمی کنی اونم لج می کنه شما هم ک مث من حوصله ات نمی گیره بازی کنی . پس تمام سعی اتو کن ک بازی کنی گوشی ندی
مامان امیرعلی مامان امیرعلی ۷ سالگی
پسرم ۶ سالشه به بچه هایی که محلش نمیذارن همش دوست داره منت کشی کنه
آواتار مامان امیرمهدی مامان امیرمهدی
کمبود اعتماد به نفس باهاش قهر نکن
آواتار مامان حسنا و ریحانه مامان حسنا و ریحانه
اگه سال اولی هست ک بچت از خودت دوره و کلاس میره طبیعیه یاد میگیره
آواتار مامان کارو مامان کارو
پسر منم دوست داره با بچه ها بازی کنه ولی بلد نیست پیش خودش نگهشون داره بعدم که باهاش نباشن این تودشو اینجور نشون میده که عین خیالش نیست ولی هست
مامان نیلا مامان نیلا ۵ سالگی
سلام . دخترم ۴سالشه و بشدت اجتماعیه طوری که باهمه زود دوست میشه و اگه بگن بیا بریم خونمون واقعا می‌ره چیکار باید بکنم؟ آموزش جنسی رو کامل یاد گرفته و اجازه نمیده کسی دست به حتی لباسش بزنه
آواتار مامان پسری مامان پسری
خب اینم باید آموزش ببینه ک با هرکسی دوست نشه و به هرکسی اعتماد نکنه
آواتار مامان زندگیم مامان زندگیم
چقدر خوب، باز پسر من اصلا اصلا سمت کسی نمیره، خیلی بهم وابسته هست .بعد سه ماه مهد بردن هنوز باید کنارش باشم و حتی با بچه ها هم رفیق نمیشه .سمت مربیش نمیره، واقعا عاصی شدم‌ . شما چکارکردی دخترت اجتماعی شده؟؟؟؟
آواتار مامان دخمل ناز مامان دخمل ناز
دخترمنم زود دوست میشه به همه به دخترخالشم خیلی وابسته بدون من خونه کسی نمیره یاد بده جای خواستی بری به من بگو
مامان سیده مامان سیده ۷ سالگی
طرز برخورد با دختر هفت ساله که فقط در منزل پرخاشگر و زورگو هست
آواتار مامان پریماه ومحمد💙 مامان پریماه ومحمد💙
جوابشو نده یمدت
آواتار مامان پریماه ومحمد💙 مامان پریماه ومحمد💙
21روز حتی بدترین رفتار هم اگر کرد تو خودتو کنترل کن معجزه میکنه
آواتار مامان هناس مامان هناس
معمولا تو اون سن لجباز میشن