شربت گریپ میکسچر - میزان مصرف و عوارض آن برای نوزادان
محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.
گریپ میکسچر، یکی از داروهای پرکاربرد برای نوزادان است. از این دارو برای برطرف کردن علائم نفخ شکم نوزاد و دردهای کولیکی استفاده میشود. در ادامه بیشتر در مورد نحوه مصرف و عوارض احتمالی آن توضیح خواهیم داد.
با نصب اپلیکیشن گهواره، قد و وزن کودک خود را روی نمودار بررسی کنید و از رشد مناسبش اطمینان یابید. روزانه متناسب با سن کودکتان ، پیامهای مشاوره تخصصی دریافت کنید و با توصیههای تغذیهای و دستور پختهای مناسب، تغذیه سالمتری برای او فراهم کنید. همچنین، با بازیهای مناسب و آزمونهای دورهای به تقویت هوش و مهارتهای فرزندتان کمک کنید.
موارد مصرف شربت گریپ میکسچر
شربت گریپ میکسچر یک داروی رایج در کودکان (بهخصوص نوزادان) است که بیشتر برای مشکلات گوارشی خفیف استفاده میشود. این شربت معمولاً ترکیبی از مواد ضدنفخ و آرامکننده دستگاه گوارش است و به کاهش ناراحتیهای شکمی کمک میکند.
- کولیک نوزادان (قولنج نوزادی)
یکی از مهمترین موارد مصرف گریپ میکسچر، کمک به کاهش دلدردهای کولیکی در نوزادان است. این وضعیت معمولاً با گریههای طولانیمدت، بیقراری و جمع کردن پاها به سمت شکم همراه است.
- نفخ و تجمع گاز در معده و روده
این شربت میتواند به کاهش نفخ شکم و گازهای گوارشی کمک کند و احساس سنگینی و ناراحتی شکمی را در کودک کاهش دهد.
- دلپیچه و دردهای خفیف شکمی
در مواردی که کودک دچار دلپیچههای خفیف به دلیل مشکلات گوارشی یا بلع هوا هنگام شیر خوردن میشود، گریپ میکسچر میتواند به تسکین علائم کمک کند.
- بهبود ناراحتیهای گوارشی بعد از تغذیه
برخی نوزادان بعد از شیر خوردن دچار بیقراری و ناراحتی شکمی میشوند. این شربت ممکن است به کاهش این علائم کمک کند.
نکات مهم درباره مصرف گریپ میکسچر
- مصرف آن باید طبق نظر پزشک باشد، مخصوصاً در نوزادان زیر 6 ماه
- استفاده خودسرانه یا طولانیمدت توصیه نمیشود.
- اگر علائمی مانند استفراغ شدید، تب، یا بیحالی همراه باشد باید سریعاً به پزشک مراجعه شود.
- جایگزین تغذیه مناسب، آروغ گرفتن صحیح و بررسی علت اصلی گریه نوزاد نیست.

به نقل از Healthline
شواهد علمی کمی وجود دارد که نشان دهد گریپ واتر یا ترکیبات مشابه در درمان کولیک یا ناراحتیهای گوارشی نوزادان مؤثر هستند.
There is little scientific evidence that gripe water is effective for treating colic or digestive discomfort in infants.
نحوه مصرف گریپ میکسچر برای نوزادان
برای استفاده از گریپ میکسچر خارجی برای نوزاد، ابتدا سر قطرهچکان را فشار دهید تا هوای آن خارج شود. سپس آن را در بطری فرو ببرید تا دارو به داخل قطرهچکان بیاید. اضافۀ دارو را خارج کنید تا به دوز مورد نیاز برسید. سپس قطرهها را به آرامی در دهان کودک بچکانید. دوز این دارو حتماً باید توسط پزشک تعیین شود.
* مقاله دادن قطره آهن به نوزاد زیر شش ماه را مطالعه کنید.
درست مانند زمانی که شربت سرفه کودکان مثل شربت بلتیل تجویز میشود، استفاده از گریپ میکسچرهم باید با نظر پزشک باشد. گریپ میکسچر خارجی برای نوزاد زیر یک ماه، ممنوعیت دارد. همچنین کودکان یک تا شش ماهه، باید با دستور پزشک از آن استفاده کنند. دوز معمول این دارو به صورت زیر است:
- برای کودکان یک تا شش ماه، سه بار در روز و هر بار به مقدار پنج میلیلیتر یا یک قاشق چایخوری مصرف شود.
- برای کودکان 7 تا 12 ماه، هر بار 10 میلیلیتر یا دو قاشق چایخوری استفاده شود.
- حداکثر مقدار مجاز در شبانه روز، شش نوبت است.
- میتوان این شربت را با کمی آب مخلوط کرد و به نوزاد داد.
- بهترین زمان مصرف شربت گریپ میکسچر همراه با غذا یا پیش از خواب است.
- اگر کودک از خوردن گریپ میکسچر امتناع میکند، میتوانید هنگام شیر دادن به کودک، مقداری از شیر را با شربت مخلوط کنید و به او بدهید.
* مقاله چگونه باد شکم نوزاد را بگیرم را مطالعه کنید.
تفاوت گریپ میکسچر خارجی و ایرانی
هر دو نوع گریپ میکسچر در کاهش دلدرد و نفخ نوزادان کاربرد دارند، اما تفاوت اصلی آنها در ترکیب دارویی و سرعت اثر است. انتخاب مناسب باید بر اساس شرایط کودک و توصیه پزشک انجام شود. در جدول زیر تفاوت گریپ میکسچر خارجی و ایرانی بررسی شده است.
| ویژگی | گریپ میکسچر خارجی | گریپ میکسچر ایرانی |
| ترکیبات اصلی | بیشتر حاوی سایمتیکون (Simethicone) برای کاهش گاز | معمولاً سدیم بایکربنات + عصارههای گیاهی مثل رازیانه و شوید |
| مکانیسم اثر | تجزیه حبابهای گاز و اثر سریعتر | کمک به کاهش نفخ بهصورت ملایم و تدریجی |
| سرعت اثر | معمولاً سریعتر | متوسط تا ملایم |
| طعم | کنترلشدهتر و یکنواختتر | اغلب شیرینتر یا گیاهیتر |
| افزودنیها | ممکن است شامل طعمدهنده یا پایدارکننده باشد. | سادهتر و با حداقل مواد جانبی |
| استاندارد تولید | تحت استانداردهای بینالمللی (کشورهای مختلف) | تحت نظارت سازمان غذا و داروی ایران |
| ایمنی | ایمن، با کنترلهای کیفی سختگیرانهتر در برخی برندها | ایمن در صورت مصرف صحیح و طبق دستور پزشک |
| کاربرد اصلی | نفخ و گاز شدیدتر یا سریعالاثر | کولیک خفیف و نفخ نوزادان |

عوارض جانبی گریپ میکسچر برای نوزاد
گریپ میکسچر برای نوزاد معمولاً عارضۀ جانبی خاصی ندارد اما گاهی اوقات در ارتباط با مصرف دارو نوزاد، این ترکیب به صورت خانگی درست میشود یا از سایتهای نامعتبر خریداری میشود که میتواند باعث عوارض شود.
- عصاره نعنا نیز در برخی کودکان باعث آلرژی میشود. علائم آلرژی شامل مشکلات تنفسی، خارش گلو، دانههای پوستی و خارش پوست است.
- همچنین ممکن است قند موجود در گریپ میکسچر خارجی در نوزادانی که قادر به تحمل و هضم برخی قندها نیستند، مشکلساز شود. به همین دلیل، در صورت وجود هرگونه حساسیت، آن را به پزشک کودکتان اطلاع دهید.
- برخی از انواع گریپ میکسچر ممکن است حاوی الکل باشند. این الکل موجب حالت آرامبخشی به کودک میشود اما ممکن است برای کودک خطرساز نیز باشد. به همین دلیل از شربتهایی استفاده کنید که فاقد الکل هستند.
* مقاله شربت خارجی سرفه کودکان را مطالعه کنید.
- بیکربنات موجود در گریپ میکسچر، اسیدیته معده را کاهش میدهد زیرا خاصیت قلیایی دارد. این موضوع ممکن است باعث مشکلات خفیف گوارشی بشود، درست مانند زمانی که برای درمان ویار بارداری اقدام و از ترکیبات مناسب استفاده میکنید، برای درمان دل درد کودک خود نیز باید همین کار را انجام دهید.
*مقاله دایمتیکون برای چیست را مطالعه کنید.
تداخل دارویی شربت گریپ میکسچر
شربت گریپ میکسچر معمولاً داروی کمخطری محسوب میشود، اما مصرف همزمان آن با برخی داروها ممکن است نیازمند رعایت احتیاط باشد. از آنجا که ترکیبات این شربت در برندهای مختلف متفاوت است، بهتر است پیش از مصرف همزمان با سایر داروها با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
- تداخل با داروهای ضداسید معده
برخی از انواع گریپ میکسچر حاوی ترکیباتی هستند که روی اسیدیته معده تأثیر میگذارند. به همین دلیل مصرف همزمان آنها با داروهای ضداسید ممکن است اثربخشی یکی از داروها را تغییر دهد.
- تداخل با داروهای درمان رفلاکس و مشکلات گوارشی
کودکانی که برای رفلاکس معده یا سایر مشکلات گوارشی دارو مصرف میکنند، باید گریپ میکسچر را تنها با توصیه پزشک استفاده کنند. مصرف همزمان چند داروی گوارشی ممکن است باعث تغییر اثر درمانی آنها شود.
- تداخل با مکمل آهن
برخی متخصصان توصیه میکنند بین مصرف گریپ میکسچر و قطره یا مکمل آهن حداقل 1 تا 2 ساعت فاصله وجود داشته باشد. این کار به جذب بهتر آهن کمک میکند و احتمال تداخل را کاهش میدهد.
- تداخل با داروهای حاوی سایمتیکون
برخی از گریپ میکسچرهای خارجی حاوی سایمتیکون هستند. در صورتی که کودک همزمان از قطرههای ضدنفخ حاوی همین ماده استفاده کند، ممکن است دوز دریافتی افزایش یابد. بنابراین بهتر است قبل از مصرف، ترکیبات داروها بررسی شود.
- تداخل با داروهای گیاهی و آرامبخش
در برخی محصولات گریپ میکسچر از عصارههای گیاهی مانند رازیانه، شوید یا زنجبیل استفاده شده است. مصرف همزمان آنها با سایر داروهای گیاهی یا آرامبخش باید با احتیاط انجام شود تا از بروز عوارض ناخواسته جلوگیری شود.
- تداخل با آنتیبیوتیکها
بهطور معمول تداخل مهمی بین گریپ میکسچر و آنتیبیوتیکها گزارش نشده است، اما بهتر است داروها در زمانهای جداگانه مصرف شوند تا جذب و اثربخشی آنها تحت تأثیر قرار نگیرد.
از آنجا که فرمولاسیون گریپ میکسچر در برندهای ایرانی و خارجی یکسان نیست، نمیتوان یک قانون ثابت برای همه محصولات ارائه کرد. بنابراین قبل از مصرف همزمان این شربت با هر داروی دیگری، حتماً بروشور دارو را مطالعه کرده یا با پزشک و داروساز مشورت کنید.

محصولات مشابه گریپ میکسچر خارجی برای نوزاد
شربتهای دیگری با همین ویژگی درمانی در بازار وجود دارند که در اینجا به بعضی از آنها اشاره میکنیم. معمولاً در ماههای اول تولد نوزاد، دل درد و نفخ عارضه شایعی است که فقط میتوان با روشهای پیشگیریکننده، از شدت آن کم کرد. بنابراین همانند زمانی که برای پیشگیری از ترک شکم در بارداری خود اقدام و از ترکیبات متنوع استفاده میکردید، برای دل درد نوزاد خود نیز در وهله اول با رعایت رژیم غذایی خوب، از این عارضه پیشگیری کنید.
- گریپ واتر: این دارو معمولاً تحت لیسانس انگلیس ساخته میشود و حاوی زیره سیاه، شوید و نعنا است.
- کاراوی میکسچر: این شربت تولید ایران است. این دارو حاوی زیره سیاه، نعنا، رازیانه و بیکربنات است. این شربت فاقد الکل است.
- نرس هارویز: شربت گریپ میکسچر خارجی که در کشور انگلستان تولید میشود. این دارو حاوی سدیم بیکربنات، اسانس شوید، زیره سیاه و قند سوکروز است. این فراورده نیز فاقد الکل است.
- کامی وی: این محصول ایرانی حاوی اسانس زیره سیاه، سبز و ترنجبین است و از ابتدای تولد قابل مصرف است.
- قطره کولیک ایز: این دارو محصول کشور آلمان است و به صورت قطره موجود است. حاوی سایمتیکون برای کاهش نفخ و کولیک نوزاد
- است. مواد دیگر موجود در آن، عصاره شوید و رازیانه هستند. این دارو از بدو تولد قابل استفاده است. همچنین به علت نداشتن بیکربنات، عوارض ناشی از آن را هم ندارد.
- شربت گل گریپ: این محصول یک شربت ایرانی است که حاوی بیکربنات سدیم و اسانس دانه شوید است.
- شربت هربال میکسچر: این شربت نیز نمونه داخلی است و حاوی زیره سیاه و سبز، ترنجبین و اسانس شوید است.
- داروی گریپ میکسچر خارجی برای نوزاد، با نمونه داخلیاش تفاوت چندانی ندارد. مبنای انتخاب نوع داخلی یا خارجی، نظر پزشک و سازگاری کودک با دارو و پاسخدهی خوب کودک به دارو است.
* مقاله شربت فاموتیدین برای کودکان را مطالعه کنید.
بر خلاف طرز استفاده از قطره سدیم کلرید برای نوزاد که نیازی به تجویز پزشک ندارد و استفاده از آن برای نوزادان، حتی از بدو تولد مجاز است، درباره دوز مصرفی و تعداد روز مجاز برای مصرف گریپ میکسچر خارجی برای نوزاد نیز تنها پزشک میتواند نظر دهد. پس قبل از استفاده، حتماً پزشک کودکتان را در جریان قرار دهید.
فراموش نکنید که حساسیتهای نگهداری و مراقبت از نوزاد، بعد از تولد، شکل جدیدی به خود میگیرد. برای مثال همانطور که برای درمان گرفتگی و آبریزش بینی در بارداری از ترکیبات ایمن استفاده میکنید، حتما باید برای نوزاد متولد شده خود نیز از ترکیبات مطمئن استفاده کنید.
تفاوت گریپ میکسچر با شربتهای ضدسرفه دیگر
اگرچه گریپ میکسچر و شربتهای ضدسرفه هر دو به شکل شربت مصرف میشوند، اما کاربرد و عملکرد آنها کاملاً متفاوت است. گریپ میکسچر برای رفع مشکلات گوارشی نوزادان و کودکان طراحی شده، در حالی که شربتهای ضدسرفه برای کاهش علائم بیماریهای تنفسی مورد استفاده قرار میگیرند.
- تفاوت در کاربرد
مهمترین تفاوت این دو دارو در هدف درمانی آنهاست. گریپ میکسچر برای کاهش نفخ، کولیک (قولنج نوزادی)، دلپیچه و تجمع گاز در معده استفاده میشود. در مقابل، شربتهای ضدسرفه برای کنترل سرفه، تسکین گلودرد، کاهش التهاب مجاری تنفسی و کمک به خروج خلط تجویز میشوند.
- تفاوت در نحوه اثر
گریپ میکسچر روی دستگاه گوارش اثر میگذارد و به کاهش ناراحتیهای شکمی کمک میکند. اما شربتهای ضدسرفه روی گلو، نای و ریهها تأثیر دارند و برای بهبود علائم تنفسی به کار میروند.
- تفاوت در ترکیبات
ترکیبات گریپ میکسچر معمولاً شامل مواد ضدنفخ مانند سایمتیکون یا عصارههای گیاهی نظیر رازیانه، شوید و زنجبیل است. در حالی که شربتهای ضدسرفه ممکن است حاوی مواد خلطآور، ضدسرفه، آنتیهیستامین یا ترکیبات گیاهی مخصوص تسکین سرفه باشند.
- تفاوت در سن مصرف
گریپ میکسچر بیشتر برای نوزادان و کودکان مبتلا به کولیک و نفخ کاربرد دارد. اما بسیاری از شربتهای ضدسرفه برای کودکان زیر دو سال مناسب نیستند و مصرف آنها باید حتماً تحت نظر پزشک انجام شود.
- آیا گریپ میکسچر میتواند سرفه را درمان کند؟
خیر. گریپ میکسچر داروی ضدسرفه نیست و برای درمان سرفه، گلودرد یا عفونتهای تنفسی کاربردی ندارد. اگر کودک دچار سرفه یا مشکلات تنفسی است، باید از داروهای مناسب که توسط پزشک تجویز شدهاند استفاده شود.
گریپ میکسچر برای کاهش نفخ، کولیک (قولنج نوزادی)، دلپیچه، تجمع گاز در معده و به طور کلی برای درمان دل درد نوزاد استفاده میشود. در مقابل، شربتهای ضدسرفه برای کنترل سرفه، تسکین گلودرد، کاهش التهاب مجاری تنفسی و کمک به خروج خلط تجویز میشوند.

تفاوت گریپ میکسچر با گریپ واتر
گریپ واتر بیشتر یک فرآورده گیاهی و ملایم برای دلدردهای خفیف نوزادان است، اما گریپ میکسچر معمولاً داروییتر و قویتر بوده و برای نفخ و کولیک شدیدتر استفاده میشود. در جدول زیر تفاوتهای گریپ میکسچر (Gripe Mixture) و گریپ واتر (Gripe Water) بهصورت خلاصه و مقایسهای آورده شده است:
| ویژگی | گریپ واتر (Gripe Water) | گریپ میکسچر (Gripe Mixture) |
| ترکیبات | معمولاً ترکیبات گیاهی مثل شوید، رازیانه، زنجبیل + بیکربنات سدیم | معمولاً ترکیب دارویی شامل سایمتیکون و گاهی داروهای ضداسپاسم (مثل دیسیکلومین) |
| نوع اثر | آرامبخش گوارشی ملایم و گیاهی | کاهش مستقیم گاز روده و اسپاسم عضلات روده |
| کاربرد اصلی | دلدرد و کولیک خفیف نوزادان | نفخ، کولیک شدیدتر، دلپیچه و گاز زیاد |
| قدرت اثر | ملایمتر | قویتر و داروییتر |
| شروع اثر | نسبتاً آهسته | معمولاً سریعتر |
| سن مصرف کننده | بیشتر برای نوزادان (با احتیاط) | بسته به ترکیب، ممکن است محدودیت سنی داشته باشد. |
| نیاز به نسخه | معمولاً بدون نسخه | بعضی انواع نیاز به نسخه پزشک دارند. |
| عوارض احتمالی | کم، ولی ممکن است حساسیت ایجاد کند. | احتمال عوارض دارویی (مثل خوابآلودگی یا خشکی دهان در ترکیبات ضداسپاسم) |
نکات مهم و پایانی
گریپ میکسچر معمولاً برای کاهش نفخ، دلپیچه و کولیک نوزادان استفاده میشود و اثر آن بیشتر به دلیل ترکیبات ضدگاز و تنظیمکننده اسید معده است. این دارو باید طبق سن نوزاد و حتماً با دوز توصیهشده پزشک مصرف شود، چون مصرف خودسرانه مخصوصاً در نوزادان زیر یک ماه میتواند خطرناک باشد. همچنین بهتر است از مصرف بیش از حد خودداری شود چون ممکن است باعث بههم خوردن تعادل گوارشی یا عوارض خفیف شود. در صورت ادامهدار بودن گریه، بیحالی یا علائم غیرطبیعی، باید مصرف قطع و به پزشک مراجعه شود. نگهداری شربت هم باید در دمای مناسب و دور از نور مستقیم باشد.
منبع :
سوالات متداول
معمولاً نه، ولی در بعضی نوزادان ممکن است مدفوع را کمی شل کند.
معمولاً زیر یک ماه توصیه نمیشود و فقط با تجویز پزشک مصرف میشود.
معمولاً خیر، اما در برخی نوزادان ممکن است کمی یبوست خفیف ایجاد کند.
بسته به برند معمولاً حدود ۳۰۰ تا ۸۰۰ هزار تومان (متغیر) است.