شیر خوردن نوزاد تازه متولد شده با 10 اصل مهم

انتشار: تیر ۱۳۹۹ | بروزرسانی: مهر ۱۴۰۳
شیردهی به نوزاد پس از زایمان

‌‌‌‌‌‌‌

محتوای این مقاله توسط تیم پزشکان و متخصصان گهواره بررسی و تأیید شده و صرفاً جنبه آموزشی دارد تا آگاهی عمومی شما افزایش یابد؛ با این حال، برای هرگونه اقدام تشخیصی یا درمانی، به پزشک متخصص مراجعه کنید.

ضرورت شیر مادر برای نوزاد بر کسی پوشیده نیست. ضروریست شما با اطلاع از روش درست شیردهی به کودک مشکلات این دوران را به حداقل کاهش دهید. همچنین ممکن است در اوایل شیردهی شیر شما کم باشد و خوشبختانه روش‌های تغذیه‌ای و درمانی زیادی وجود دارد که بتوان به کمک آنها شیر را افزایش داد. در این مقاله قصد داریم در مورد اصول دقیق شیردهی به نوزاد پس از زایمان و روش‌های افزایش شیر مادر بیشتر توضیح دهیم.

با نصب اپلیکیشن گهواره، قد و وزن کودک خود را روی نمودار بررسی کنید و از رشد مناسبش اطمینان یابید. روزانه متناسب با سن کودکتان ، پیام‌های مشاوره‌ تخصصی دریافت کنید و با توصیه‌های تغذیه‌ای و دستور پخت‌های مناسب، تغذیه سالم‌تری برای او فراهم کنید. همچنین، با بازی‌های مناسب و آزمون‌های دوره‌ای به تقویت هوش و مهارت‌های فرزندتان کمک کنید.

شیر خوردن نوزادن تازه متولد شده چگونه باید باشد؟

جنین بعد از تولد به نوزاد تغییر نام می‌دهد. نوزاده تازه متولد شده برای تغذیه از شیر مادر به شکل ذاتی آمادگی دارد. مزایای شیردهی به نوزاد برای مادران نیز بر کسی پوشیده نیست. در صورتی که مشکلات پزشکی وجود نداشته باشد، نوزاد بلافاصله بعد از تولد، آماده تغذیه از سینه مادر است. شیر دادن به نوزاد پس از زایمان در حقیقت پر اهمیت‌ترین کاری است که مادر مسئول انجام آن است. این فرایند پس از حداقل یک ساعت که نوزاد در تماس پوست به پوست با مادر قرار می‌گیرد، باید آغاز شود. 

شیر مادر برای نوزاد پس از زایمان

*در مورد مزایا و فواید شیر مادر در این مقاله بیشتر بخوانید

تماس پوست به پوست، نوزاد را برای تغذیه آماده‌تر می‌کند

تقریبا در هر شکلی از زایمان، پزشکان تلاش می‌کنند حتی قبل از بریدن بند نافی نوزاد، او را در تماس پوست به پوست با مادر قرار دهند. تماس پوست به پوست نوزاد با مادر سبب می‌شود نوزاد در جهانی که به تازگی در آن قدم گذاشته است، احساس امنیت بیشتری کند؛ زیرا او صدای قلب مادر، صدای مادر، تپش قلب مادر و حتی بوی مادر خود را به خوبی می‌شناسد و با همین‌ها آرام می‌گیرد. 

شاید عجیب باشد اما تماس پوست به پوست نوزاد با مادر بلافاصله بعد از تولد و در اتاق زایمان منجر به تنظیم دمای بدن نوزاد، قند خون و تپش قلب او می‌شود و پیوند عاطفی قوی بین مادر و نوزاد ایجاد می‌کند. در نتیجه همه اینها نوزاد برای تغذیه آماده می‌شود و آرامش کامل را به دست می‌آورد. از همین جهت این زمان بهترین زمان برای شیردهی به نوزاد پس از زایمان است. اساسا نوزاد به طور غریزی و بدون هیچ آموزشی به سمت سینه مادر می‌چرخد و میل به تغذیه و مکیدن سینه را نشان می‌دهد. 

شیردهی به نوزاد پس از زایمان چه فایده‌ای دارد؟

وزن‌گیری نوزاد در ماه اول به شدت به موضوع شیردهی وابسته است. ترشح شیر مادر با ماده‌ای به نام آغوز آغاز می‌شود. آغوز نه تنها برای پر کردن معده نوزاد کفایت می‌کند، بلکه سیستم ایمنی بدن او را نیز تقویت می‌کند. نوزاد تازه متولد شده، معده بسیار کوچکی دارد که به مرور زمان رشد می‌کند و بزرگتر می‌شود. همان مقدار به ظاهر کم آغوز در ساعات اولیه پس از زایمان برای سیر شدن نوزاد کافی است. شیردهی به نوزاد پس از زایمان باعث می‌شود جریان شیر مادر مسدود باقی نماند و رفته رفته بیشتر شود. با جدا شدن جفت از رحم، در یک فرایند کاملا خدادادی و طبیعی و البته خارق العاده بدن‌ مادر ترکیبی از هورمون پرولاکتین محرک تولید شیر و اُکسی توسین جریان دهنده شیر را آزاد می‌کند. به همین دلیل مادر بلافاصله پس از زایمان به سرعت آماده شیردهی است. پس اگر می پرسید برای وزن‌گیری نوزاد چه باید کرد، به موضوع شیردهی بسیار اهمیت بدهید. 

علت شیر خوردن نوزاد از یک سینه چیست | ایا این موضوع مشکل ساز است؟

اصول شیردهی به نوزاد پس از زایمان

اصول شیردهی به نوزاد پس از زایمان

در شيردهی شیر مادر بعد از زایمان و شیر دادن نوزاد تازه متولد شده نکات زیر را در نظر داشته باشید:

  1. بهتر است شیردهی به نوزاد پس از زایمان مدتی پس از تماس پوست به پوست نوزاد با مادر آغاز شود. تا به این ترتیب نوزاد با جهان پیرامون خود آشنا شده و حس امنیت پیدا کند.
  2. نوزاد برای تغذیه با شیر مادر باید سینه به سینه مادر قرار بگیرد. 
  3. شیر خوردن نوزاد تازه متولد شده باید به گونه‌ای باشد که نوک سینه مادر روی لب بالای نوزاد باشد.
  4. برای شیر دادن به نوزاد تازه متولد شده دهان او باید کاملا باز باشد. 
  5. برای شروع شیردهی باید نوزاد را کاملا به سمت سینه خود بگیرد و پستان را با دست خود نگه دارد تا نوزاد بتواند به راحتی تغذیه کند. رعایت پوزیشن صحیح شیردهی به نوزاد بسیار مهم است.
  6. تمام هاله پستان باید در دهان نوزاد قرار بگیرد و نه فقط نوک پستان او. 
  7. اگر نوزاد سینه را پیدا نمی‌کند، به او زمان بدهید و کمی صبر داشته باشید. 
  8. معمولا شیردهی به نوزاد پس از زایمان در نوزادان زودرس کمی مشکل است. بنابراین می‌توانید از روش‌ دوشیدن شیر استفاده کنید. 
  9. شیر خوردن نوزاد تازه متولد شده نباید با درد پستان برای مادر همراه باشد. 
  10. مهمترین نکته برای شیر خوردن نوزاد تازه متولد شده چفت شدن کامل دهان نوزاد با سینه مادر است. 

اینکه از کجا بفهمیم که مقدار شیر مادر برای تغذیه نوزاد کافی است؟ نیز اهمیت زیاد دارد. این موضوع تنها با توجه مادر از حالات و تغییرات جسمانی نوزاد مشخص می شود. 

* آیا شیردهی بعد از پروتز سینه ممکن است؟

مشکل نیامدن شیر بعد از زایمان

گرچه مادران برای شیردهی به نوزاد پس از زایمان تلاش می‌کنند، اما عده‌ای با مشکل نیامدن شیر بعد از زایمان روبه‌رو می‌شوند. مادران در حالی این مشکل را تجربه می‌کنند که احساس پری و حتی درد در سینه خود دارند. 

* برای ثبت نام در کاملترین دوره مراقبت از نوزاد و کسب اطلاعات بیشتر کلیک نمایید:👈 دوره جامع مراقبت از نوزاد 

عوامل موثر در نیامدن شیر بعد از زایمان از این قرار هستند:

  • استرس، نگرانی، اضطراب، تشویش و نداشتن خیال راحت
  • متعادل نبودن هورمون‌های بدن مادر از جمله پرولاکتین و اکسي توسين 
  • عدم تعادل غده تیروئید
  • شیوه زندگی ناسالم در دوران بارداری
  • رژیم نامناسب در دوران بارداری
  • مصرف الکل، مصرف مواد مخدر، مصرف سیگار و مصرف کافئین بالا 
  • داروهای کنترل زایمان
  • مصرف برخی از گیاهان مانند ریحان، سرکه، جعفری و نخود فرنگی
  • تاثیرات زیست محیطی؛ مثلا افزایش آلودگی هوا، آلودگی آب و مواد غذایی و... 
  • حضور در مکان‌های پرجمعیت و آلوده
  • زایمان سخت و خونریزی زیاد
  • دفعات کم شیردهی به نوزاد
  • زایمان سزارین
  • تجویز مایعات داخل وریدی هنگام تولد 
  • از دست دادن خون زیاد و در نتیجه آسیب غده هیپوفیز 
  • باقی مانده جفت در بدن مادر و آزاد شدن پروژسترون 
  • داروهای مسکن
  • زایمان زودرس
  • دیابت و نوسان در تولید انسولین در بدن مادر
  • سن بالای مادر 

علت تمایل نوزاد به مکیدن سینه مادر

علت تمایل نوزاد به مکیدن سینه مادر

پس از تولد، حس بویایی نوزاد آنقدر تکامل یافته است که بتواند بوی مادر خود را تشخیص دهد. بو و رایحه نوک پستان مادر، برای نوزاد تداعی‌گر بوی ماده‌ای در مایع آمنیوتیک است که 9 ماه نوزاد در آن زندگی کرده است. پس طبیعی است که نوزاد این بو را خارج از رحم مادر نیز شناسایی کنید و به سمت آن متمایل شود. 

دفعات شیردهی روزانه به نوزاد پس از زایمان

به کودک خود هر دفعه که می خواهد و تا زمانی که می خواهد شیر بدهید.  در ابتدا تعداد دفعات بیشتر و شیر خوردن کوتاه تر است. اما به مرور دفعات کمتر، اما طولانی تر خواهند شد. بسته به جثه و جنشیت و سایر شرایط میزان شیر مورد نیاز هر کودک با کودک دیگر فرق دارد اما به طور کلی، در روزهای اولیه کودک شما باید حداقل 8 تا 12 بار یا بیشتر ( متوسط هر دو تا سه ساعت یک بار) شیر بخورد. اگر تعداد پوشکهای خیس نوزاد کم است یعنی شیر کم میخورد. اجازه دهید کودک تا میخواهد از سینه شیر بخورد و بعد از آن اروغ گیری صحیح انجام دهید.

علت شیر نخوردن نوزاد تازه متولد شده

گرچه مادران برای شیردهی به نوزاد پس از زایمان تلاش می‌کنند، اما عده‌ای از آنها موفق نمی‌شود یا اینکه با دشواری روبه‌رو هستند. گاهی مشکل نیامدن شیر بعد از زایمان نیست، بلکه شیر نخوردن نوزاد تازه متولد شده است. در این حالت با وجود اینکه سینه مادر برای تغذیه نوزاد کاملا آماده و پر است، نوزاد شیر نمی‌‌خورد و امتناع می‌کند. برای این مشکل احتمالاتی وجود دارد که در ادامه شرح خواهیم داد؛

1. توانایی کم نوزاد برای مکیدن سینه

باید بدانید که مکیدن سینه مادر، سخت‌ترین کاری است که یک نوزاد باید انجام دهید. عضلات دهان و فک نوزاد باید به اندازه کافی قدرت داشته باشند تا او بتواند سینه مادر را بمکد و تغذیه کند. 

2. درست قرار نگرفتن پستان در دهان نوزاد

تمام هاله پستان باید در دهان نوزاد قرار بگیرد تا او بتواند شیر را از سینه مادر مکش کند. گرچه تغذیه نوزاد از سینه مادر یک امر ذاتی است، اما باید به نوزاد خود آموزش بدهید که چه طور سینه را در دهان خود قرار دهد. بنابراین او را کمک کنید تا این مهارت را یاد بگیرد. 

3. نارس بودن نوزاد

یکی دیگر از علل شیر نخوردن نوزاد تازه متولد شده، نارس بودن و تولد پیش از هنگام نوزاد است. نوزاد نارس توانایی مکیدن سینه را ندارد. زیرا دهان به نسبت کوچکتری دارد، انرژی کمتری دارد و قدرت مکیدن ندارد. برای این نوزادان باید شیر مادر دوشیده شود و با قطره چکان یا شیشه شیر به او داده شود. 

4. صاف و تخت بودن نوک پستان

اگر نوک پستان مادر به اندازه کافی برآمده نباشد و صاف و تخت باشد، شیر خوردن نوزاد با اختلال روبه‌رو می‌شود. برای حل این مشکل باید نوک سینه را تحریک کنید تا بیرون بیاید و نوزاد بتواند آن را پیدا کند. 

5. جراحت یا ناتوانی مادرزادی نوزاد

دررفتگی شانه نوزاد، ناتوانایی ذهنی یا فیزیکی و مواردی از این قبیل می‌توانند از دیگر علل شیر نخوردن نوزاد تازه متولد شده باشد. 

6. تاخیر تولید شیر در سینه مادر

اگر به هر علتی شیر در سینه مادر وجود نداشته باشد، تغذیه نوزاد با اختلال روبه‌رو می‌شود. 

7. خواب آلودگی نوزاد

علت شیر نخوردن نوزاد تازه متولد شده

فرایند تولد و داروهای بیهوشی زایمان می‌توانند منجر به خواب آلودگی نوزاد شوند. گرچه یرقان و بیماری‌های مشابه نیز همین تاثیر را داند. بدیهی است که نوزاد در حالت خواب آلودگی ‌نمی‌تواند شیر بخورد. مالیدن پشت و پای نوزاد، در آوردن لباس نوزاد و عوض کردن پوشک او می‌تواند این حالت را در نوزاد بهبود ببخشد. 

کلام آخر

شیردهی به نوزاد پس از زایمان را دست کم نگیرید. قبل از زایمان به اندازه کافی در مورد اصول شیردهی و مشکلات احتمالی و موقتی که ممکن است با آنها روبه‌رو شوید، تحقیق کنید و به عنوان یک مادر آگاه کاملا آماده باشید تا نوزاد خود را از سینه شیر بدهید و بدن او را با تغذیه آغوز ایمن کنید. 

سوالات کاربران
مامان آرتا جون مامان آرتا جون روزهای ابتدایی تولد
سلام نوزاد من 4روز ب دنیا آمد ولی خودم شیر دارم ولی این سینه های من نمگیرع
آواتار مامان 💙🩷🩵 مامان 💙🩷🩵
ب زور شده بده کوتا نیا پسر منم یکیشو نگرفت ک نگرفت منم شل کردم بعد نوک اون در نیومد دخترمم نتونس بخوره برعکسشم اون شیر خوبم بود غلیظ
آواتار مامان یکی یدونه💙🌊 مامان یکی یدونه💙🌊
میگیره تازه اولاشه تلاش کن زیر هر سینه ۲۰ دقیقه داشته باش اصلا شیشه شیر نده نهایت شیر خشکو با قطره چکون بریز رو سینه ات یا گوشه لپش تا بخوره
آواتار مامان N.r مامان N.r
سلام سعی کن ب زور بدی
بابای یسرا بابای یسرا ۳ ماهگی
با سلام ،الان بچه تازه به دنیا اومده با وزن ۶۰۰گرم توی ۷ماه به دنیا اومده الان داخل دستگاه هست و بچه بهش هر ۱۲ساعت شیر میدادند باز روز بعدش گفتن ۸ساعت دوباره همون روز گفتند که شیر بهش نمیدن بنظر شما چی میشه ؟؟؟
آواتار بابای شاهان بابای شاهان
چرا اینقدر زود ب دنیا اومد
آواتار بابای برنج بابای برنج
میشه عکسشو بفرستی
مامان ویلیام مامان ویلیام ۱۰ ماهگی
سلام .نوه من دیروز بدنیا اومده اکثرا خوابه و شیر نمیخوره سینه هم دهنش میذاریم مک نمیزنه پرستار گفت بزنید کف پاش خیلی قرمز میشه اما بازم مک نمیزنه
آواتار مامان نورا مامان نورا
دختر منم اینجوری بود گوشش رو ماساژ بدین ببینین بیدار نمیشع
آواتار مامان nini مامان nini
سلام انگشتتان رو بشورید تمیز بعد بزارید تو دهن بچه ببینید مک میزنه یا نه دختر منم مک نمیزد پرستار گفت این کار رو انجام بدید
آواتار مامان رستا مامان رستا
دماغش و بکش
مامان حیدر مامان حیدر ۱۲ ماهگی
سلام نوزاد دو روزه هست مادر شیر نداره بچه هم بیدار نمیشه شیر بخوره هر کاری میکنم دو سه تا مک میزنه خوابش می ببره این خطر ناک نیست؟
آواتار مامان واشِر ⚙️👶🏻✨️ مامان واشِر ⚙️👶🏻✨️
خب شیرخشک بده گرسنه نمونه تا ۳ساعت شیر نخوره قندش میوفته
آواتار مامان ملورین مامان ملورین
شیرتو بدوش با سرنگ یا قطره چکون بهش بدین قندش میوفته اما همون ۳تا۴تامکم خوبه چون معدشون الان کوچولوعه اما ۳ ساعت بیستر نشه نی نی ک بیدار نمیشه بیدارش کنید
آواتار مامان پارسا گلی 👶🏼 مامان پارسا گلی 👶🏼
یکم شیرخشک درست کن با قطره چکون بریز گوشه لپش قطره قطره که فقط قندش نیفته .نباید بیشتر از دو ساعت پشت هم بخوابه
بابای سام بابای سام ۱۵ ماهگی
چرا نوزاد که تازه یک رو یی بدنیا آمده از خوردن شیر مادر امتناع میکنه
آواتار بابای فرناز بابای فرناز
باید شیر بدید تا عادت کنه
آواتار بابای دلسا بابای دلسا
چون که اولش آغوز هس و سفته با شیر دوش بدوشید تا رغیق بشه
هاجر هاجر قصد بارداری
سلام من یازده روزه زایمان کردم بچه ام سینه ام را نمیگیرد عادت کرده ب پستونک اولا میگرفت ولی الان اصلا وقتی سینه رو میخوام بدم بهش گریه میکنه و اروم نمیشه چیکار باید کنم ممنون میشم راهنماییم کنید
آواتار مامان مامان
سلام عزیزم مبارک باشه چشمت روشن انشالله قدمش پرخیر و برکت باشه 🌻
آواتار مامان محمدمهدی مامان محمدمهدی
تو شیشه شیربده ببین میخوره
آواتار مامان ماهان👶 مامان ماهان👶
به نظر من‌ حتما از یه دکتر در همین زمینه مشورت بگیر خیلی زمان سخت و حساسیه اگه شیشه بش بدی با این شرایط دیگه سینتو قبول نمیکنه و مجبور میشی شیر خشک بهش بدی
مامان مَهدْیار مامان مَهدْیار ۱۷ ماهگی
سلام، میخوام بچم رو شیر بدم زبانش رو میچسبونه به سقش و نوک سینه رو نمیگیره، ولی زمانی که زبانش پایینه سینه رو خوب میگیره و شیر میخوره، باید چیکار کرد که همیشه به راحتی شیر بخوره
آواتار مامان آریا و آرسین مامان آریا و آرسین
با دست بزن کنار لبش ببین اصلا شیر میخاد یا نه
مامان آراد مامان آراد ۴ سالگی
نوزاد من شیر خودمو نخوزد و شیر خشکی شد.من خیلی عذاب وجدان دارم.ایا شیر خشک براش کافی نیس و نوزادم براش مشکلی پیش میاد؟
آواتار مامان تانیا مامان تانیا
طبیعی هست حستون منم این تجربه رو دارم ولی سعی کن ازش بکذری وگرنه عین خوره میوفته به جونت سعی کن ولش کنی و بپذیری
آواتار مامان 👑دلوین👑 مامان 👑دلوین👑
خاصیتی که شیرخشک داره شیر شما نداره عزیزم اینو مطمئن باش خیالت راحت باشه که بچت بهترین تغذیه رو داره، من ۱۰ تا بچه دیگه هم بیارم همه رو شیرخشک میدم
آواتار مامان avin & adrian مامان avin & adrian
پسر منم شیرخشکی شد خداروشکر نسبت به تموم بچه های فامیل که شیرمادر خوردن رشدش خیلی بهتر استخوان بندیش قوی تر وخداروشکر سیستم ایمنی قوی تری داره
مامان ژینار مامان ژینار ۱ سالگی
سلام نوزاد ما ۲روز تولد شده ولی خیلی تنبل همش تو خواب بلد نیست ازسینه مادرش شیری بخوره باقاشق بهش شیر میدیم چکار باید کنیم
آواتار مامان 🧸آبنبات🍭🩵 مامان 🧸آبنبات🍭🩵
abrisham.115 حتما این پیج تو اینستاگرام رو چک کنید عالیه بهتون کمک میکنه خیلی
آواتار مامان هیراد فرفری🩵🧸 مامان هیراد فرفری🩵🧸
بزار دهنش تا بگیره
آواتار مامان رستاومهتاخانوم مامان رستاومهتاخانوم
منم از روز سوم گرفت گشنش بود شیرو به هاله قهوه ای زدم و هاله رو تو دهنش جا دادم یهو گرفت و خورد من قبلش با سرنگ میدادمش
مامان نورا مامان نورا ۲ سالگی
اگر نوزاد تازه متولد شده شیر مادری که بچه 9 ماه دارد بخورد به خاطر نداشتن شیر مادر خودش مشکلی داره؟
آواتار مامان کارن مامان کارن
اره اصلا این کارو نکنیدا😳😳😳
آواتار مامان پرنسا مامان پرنسا
چه سوال جالبی دوس دارم منم بدونم
آواتار مامان هانی💚 مامان هانی💚
گلم هر مادر و بچه ای شیر مخصوص بدن خودشونو دارن اگر شیر کس دیگزو بخوره خیلی خطرناکه و خوب نیست